Moritanya
Batı Afrika; Senegal ile Batı Sahara arasında Kuzey Atlantik Okyanusu kıyısı
Moritanya ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Moritanya arasındaki ticaret son derece sınırlıdır. 2023 verilerinde Türkiye Moritanya'nın başlıca ticaret ortakları arasında görünmemektedir. İkili ticaret hacminin düşük düzeyde kaldığı tahmin edilmektedir. Coğrafi uzaklık ve Moritanya'nın görece küçük ekonomik ölçeği kapsamlı ticaret ilişkisi kurulmasını güçleştirmektedir.
Döviz
Moritanya Ugiyası (MRU) / ABD Doları
İhracat
Değer
| 2023 | 3,955 milyar dolar |
| 2022 | 4,132 milyar dolar |
| 2021 | 3,18 milyar dolar |
İhracat Ortakları
Çin %25, İsviçre %14, Kanada %12, BAE %9, İspanya %7 (2023)
İhraç Edilen Mallar
Altın, demir cevheri, balık, işlenmiş kabuklu deniz ürünleri, bakır cevheri (2023)
İthalat
Değer
| 2023 | 5,271 milyar dolar |
| 2022 | 5,77 milyar dolar |
| 2021 | 4,312 milyar dolar |
İthalat Ortakları
Çin %19, BAE %14, Fas %6, İspanya %6, Fransa %5 (2023)
İthal Edilen Mallar
Rafine petrol, ham şeker, palmiye yağı, buğday, soya yağı (2023)
Sanayiler
Balık işleme, petrol üretimi, madencilik (demir cevheri, altın, bakır)
İş Gücü
1,21 milyon (2024 tahmini)
Gini Katsayısı
32 (2019 tahmini)
Havale Gelirleri
| 2023 | GSYİH'nin %1,6'sı |
| 2022 | GSYİH'nin %1,1'i |
| 2021 | GSYİH'nin %0,1'i |
Tarım Ürünleri
Pirinç, süt, keçi sütü, sorgum, koyun sütü, kuzu/koyun eti, sığır eti, deve eti, deve sütü, hurma (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %10,4 |
| 2023 | %10,5 |
| 2022 | %10,6 |
Cari Hesap Dengesi
| 2023 | -966,506 milyon dolar |
| 2022 | -1,424 milyar dolar |
| 2021 | -807,862 milyon dolar |
Genel Değerlendirme
Alt-orta gelirli Batı Afrika ekonomisi; ağırlıklı olarak tarıma dayalı; artan kentleşme; zayıf mülkiyet hakları; sistemik yolsuzluk; endemik sosyal ve işgücü gerilimleri; yaygın terör; yabancıların kaçak balıkçılığı; çevresel açıdan kırılgan
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 6.400 dolar |
| 2023 | 6.300 dolar |
| 2022 | 6.100 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %5,2 |
| 2023 | %6,5 |
| 2022 | %6,8 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
10,767 milyar dolar (2024 tahmini)
Döviz Rezervleri ve Altın
| 2021 | 2,039 milyar dolar |
| 2020 | 1,493 milyar dolar |
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %43,2 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %30,6 (2024 tahmini) |
| Tarım | %18,6 (2024 tahmini) |
Yoksulluk Sınırı Altındaki Nüfus
%31,8 (2019 tahmini)
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %2,5 |
| 2023 | %5 |
| 2022 | %9,5 |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 33,069 milyar dolar |
| 2023 | 31,434 milyar dolar |
| 2022 | 29,514 milyar dolar |
Diller
Arapça (resmi ve ulusal), Pular, Soninke, Wolof (tüm ulusal diller), Fransızca
Dinler
| Müslüman (resmi) | %100 |
Milliyet
| İsim | Moritanyalı(lar) |
| Sıfat | Moritanya |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %3,84 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %57,7'si (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 21,1 yıl |
| Genel | 18,6 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 23,1 yıl |
Doğum Oranı
34,01 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
| Siyah Araplar (Haratinler - Afrika kökenli, Arapça konuşan, Beyaz Araplar tarafından köleleştirilmiş veya köleleştirilmiş kişilerin torunları) | %40 |
| Beyaz Araplar (Arap-Amazigh kökenli, Beydane olarak bilinir) | %30 |
| Sahra-altı Afrikalı Moritanyalılar (Arapça konuşmayan; ağırlıklı olarak Senegal Nehri Vadisi'nde ikamet eden veya oradan gelen Halpulaar, Fulani, Soninke, Wolof ve Bambara etnik grupları) | %30 |
Okuryazarlık
| Erkek | %70,1 (2020 tahmini) |
| Toplam nüfus | %59,5 (2020 tahmini) |
| Kadın | %51,8 (2020 tahmini) |
Toplam Nüfus
| Erkek | 2.578.114 |
| Genel | 5.202.109 (2025 tahmini) |
| Kadın | 2.623.995 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %59,9 (Erkek: 1.227.347 / Kadın: 1.363.938) |
| 0-14 yaş | %35,7 (Erkek: 776.035 / Kadın: 770.132) |
| 65 yaş ve üzeri | %4,4 (Erkek: 80.308 / Kadın: 110.280) (2024 tahmini) |
Ölüm Oranı
5,18 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,03 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 0,93 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
0 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
0,26 hekim/1.000 kişi (2022)
Anne Ölüm Oranı
381 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 54,8 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 29,9 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 42,9 ölüm/1.000 canlı doğum |
Tütün Kullanımı
| Erkek | %15,5 (2025 tahmini) |
| Genel | %8,3 (2025 tahmini) |
| Kadın | %1,7 (2025 tahmini) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %4,7'si (2023 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %32'si (2024 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %77,8'i (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%2,88 (2025 tahmini)
Sağlık Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %4,1'i (2021) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %6,3'ü (2022 tahmini) |
Okul Yaşam Beklentisi
| Genel | 8 yıl (2020 tahmini) |
Büyük Kentsel Alanlar
1,492 milyon - NOUAKCHOTT (başkent) (2023)
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 14,3 (2025 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 77,8 (2025 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 84,7 (2025 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 7 (2025 tahmini) |
Yetişkin Obezite Oranı
%12,7 (2016)
Toplam Doğurganlık Hızı
4,76 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Sanitasyon Tesislerine Erişim
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %65,5'i (2022 tahmini) |
Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)
%66,1 (2020 tahmini)
Alkol Tüketimi (Kişi Başına)
0 litre (fiilen yasak)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 63,4 yıl |
| Genel | 65,9 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 68,5 yıl |
İlk Doğumda Annenin Ortalama Yaşı
21,8 yıl (2019/21)
5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar
%22,4 (2022 tahmini)
Anayasa
12 Temmuz 1991'de kabul edilmiştir
Başkent
| Adı | Nouakchott |
| Etimoloji | Adın anlamı belirsizdir; Berbericede 'rüzgarların yeri', 'yeni bir kuyuda suyun göründüğü yer', 'kabukların bol olduğu toprak' veya 'rüzgarlı bir yer' gibi anlamlara gelebilir |
| Saat farkı | UTC 0 (Washington DC'nin 5 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 18 04 K, 15 58 B |
Ülke Adı
| Etimoloji | MÖ 3. yüzyıldan MS 1. yüzyıla dek hüküm süren antik Mauretania Krallığı'ndan adını almıştır; bu isim Kuzeybatı Afrika'nın Mauri (Araplar) halkından türemiştir |
| Uzun resmi adı | Moritanya İslam Cumhuriyeti |
| Yerel uzun adı | Al Jumhuriyah al Islamiyah al Muritaniyah |
| Kısa resmi adı | Moritanya |
Ulusal Marş
| Başlık | Moritanya Ulusal Marşı |
| Söz/Müzik | Bilinmiyor / Rageh DAOUD |
| Kabul tarihi | 2017 |
Hukuk Sistemi
İslam ve Fransız medeni hukukunun karma sistemi
Ulusal Bayram
Bağımsızlık Günü, 28 Kasım (1960)
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Moritanya vatandaşı olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Tanınmaz |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 5 yıl |
Hükümet Tipi
Başkanlık cumhuriyeti
Ulusal Renkler
Yeşil, sarı
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | İstinaf Mahkemeleri; birinci derece mahkemeler; ticaret ve iş mahkemeleri; sulh mahkemeleri |
| En yüksek mahkemeler | Yüksek Mahkeme (7 daire: 2 medeni, 2 iş, 1 ticaret, 1 idare ve 1 ceza); Anayasa Konseyi (9 üye); Yüce Adalet Mahkemesi (9 üye) |
Yasama Organı
| Yapı | Tek meclisli |
| Meclis adı | Parlamento (Barlamane) - Ulusal Meclis (Al Jamiya-Al-Wataniya) |
| Görev süresi | 5 yıl |
| Seçim sistemi | Karma sistem |
| Koltuk sayısı | 176 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 13 Mayıs - 27 Mayıs 2023 |
| Bir sonraki seçim | Mayıs 2028 |
| Seçim sonuçları | El İnsaf: 107; Tawassoul: 11; Diğer: 58 |
| Kadın temsilci oranı | %23,3 |
Bağımsızlık
28 Kasım 1960 (Fransa'dan)
Siyasi Partiler
El İnsaf (Eşitlik Partisi); El İslah; AJD/MR; AND; TAWASSOUL; HIWAR; UDP ve diğerleri
İdari Birimler
15 bölge (wilaya)
Ulusal Semboller
Yatay hilal boynuzları arasında beş köşeli yıldız
Yürütme Organı
| Seçim süreci | Cumhurbaşkanı gerekirse 2 turlu mutlak çoğunluk oylamasıyla doğrudan halk oyuyla 5 yıllık dönem için seçilmektedir |
| Devlet başkanı | Mohamed Ould Cheikh el GHAZOUANI (1 Ağustos 2019'dan itibaren) |
| Son seçim tarihi | 29 Haziran 2024 |
| Bir sonraki seçim | Haziran 2029 |
| Seçim sonuçları | 2024: Mohamed Ould Cheikh el GHAZOUANI (UPR) birinci turda yeniden seçildi; oy oranı: %56,1 |
| Hükümet başkanı (Başbakan) | Moctar Ould DİAY (2 Ağustos 2024'ten itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel
UNESCO Dünya Mirası
2 alan (1 kültürel, 1 doğal): Ouadane, Chinguetti, Tichitt ve Oualata'nın Eski Ksurları (k); Banc d'Arguin Milli Parkı (d)
Askeri Not
Moritanya, AQIM saldırılarından bu yana güvenlik kuvvetlerini önemli ölçüde güçlendirmiş ve Sahel bölgesindeki istikrarsızlığa karşı görece başarılı bir direnç sergilemiştir. Türkiye ile Moritanya arasında askeri ilişkiler son derece sınırlıdır (2025)
Askeri Harcamalar
| Not | GSYİH'nin yaklaşık %2-3'ü düzeyinde seyretmektedir; Sahel güvenlik tehditleri nedeniyle savunma harcamaları artış eğilimindedir |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 16.000 aktif personel (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Moritanya Silahlı Kuvvetleri: Kara Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri, Ulusal Jandarma, Ulusal Polis (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
18-35 yaş; zorunlu askerlik hizmeti mevcuttur (2025)
