Ekvador
Batı Güney Amerika; Ekvator üzerinde Pasifik Okyanusu kıyısında, Kolombiya ile Peru arasında
Ekvador ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Ekvador arasındaki ticaret ilişkileri gelişme potansiyeli taşıyan ancak henüz sınırlı bir seyir izlemektedir. Ekvador'un Türkiye'nin askeri ekipman tedarikçileri arasında yer alması kayda değer bir ilişki varlığına işaret etmektedir. Türkiye, Ekvador'a makine, tekstil ve savunma ekipmanları ihraç ederken muz, karides ve kakao ithal edebilmektedir. İki ülke arasındaki ticaret hacminin 200-400 milyon dolar bandında olduğu tahmin edilmektedir. Ekvador'un Galapagos Adaları ve And Dağları coğrafyasıyla öne çıkan ekoturizm potansiyeli, Türk turistler için de giderek artan bir ilgi odağı haline gelmektedir.
Döviz
2001'den itibaren ABD Doları kullanılmaktadır
Bütçe
| Gelirler | 35,962 milyar dolar (2022 tahmini) |
| Harcamalar | 35,969 milyar dolar (2022 tahmini) |
İhracat
Değer
| 2024 | 38,468 milyar dolar |
| 2023 | 35,687 milyar dolar |
| 2022 | 36,588 milyar dolar |
İhracat Ortakları
ABD %22, Çin %21, Panama %12, Japonya %3, Peru %3 (2023)
İhraç Edilen Mallar
Ham petrol, kabuklu deniz ürünleri, muz, balık, altın (2023)
İthalat
Değer
| 2024 | 33,97 milyar dolar |
| 2023 | 35,421 milyar dolar |
| 2022 | 36,644 milyar dolar |
İthalat Ortakları
ABD %27, Çin %20, Kolombiya %7, Brezilya %4, Peru %4 (2023)
İthal Edilen Mallar
Rafine petrol, kömür katranı yağı, otomobil, ambalajlı ilaç, plastikler (2023)
Sanayiler
Petrol, gıda işleme, tekstil, ahşap ürünleri, kimyasallar
Dış Borç
39,658 milyar dolar (2023 tahmini)
İş Gücü
8,821 milyon (2024 tahmini)
Gini Katsayısı
44,6 (2023 tahmini)
Havale Gelirleri
| 2024 | GSYİH'nin %5,2'si |
| 2023 | GSYİH'nin %4,5'i |
| 2022 | GSYİH'nin %4,1'i |
Tarım Ürünleri
Muz, şeker kamışı, süt, palm yağı meyvesi, mısır, pirinç, plantain, tavuk, ananas, kakao (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %4,8 |
| 2023 | %3,6 |
| 2022 | %3,8 |
Cari Hesap Dengesi
| 2024 | 7,082 milyar dolar |
| 2023 | 2,217 milyar dolar |
| 2022 | 2,136 milyar dolar |
Genel Değerlendirme
Yüksek kayıt dışı ekonomiye sahip Güney Amerika ülkesi; ABD doları kullanan; önemli muz ihracatçısı; COVID-19'dan ağır etkilendi; petrol bağımlılığından kaynaklanan makroekonomik kırılganlık; başarılı borç yeniden yapılandırması; Çin bütçe açıklarını finanse ediyor; sosyal huzursuzluk ekonomik faaliyetleri kısıtlıyor
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 13.900 dolar |
| 2023 | 14.300 dolar |
| 2022 | 14.200 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %-2 |
| 2023 | %2 |
| 2022 | %5,9 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
124,676 milyar dolar (2024 tahmini)
Döviz Rezervleri ve Altın
| 2024 | 6,908 milyar dolar |
| 2023 | 4,442 milyar dolar |
| 2022 | 8,459 milyar dolar |
Sanayi Üretim Büyüme Hızı
%-3,7 (2024 tahmini)
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %57,2 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %26,5 (2024 tahmini) |
| Tarım | %9,5 (2024 tahmini) |
Yoksulluk Sınırı Altındaki Nüfus
%26 (2023 tahmini)
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %1,5 |
| 2023 | %2,2 |
| 2022 | %3,5 |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 252,728 milyar dolar |
| 2023 | 257,889 milyar dolar |
| 2022 | 252,861 milyar dolar |
Diller
İspanyolca (Kastilya; resmi) %98,6; yerli diller %3,9 (Quechua %3,2; diğer yerli %0,7); yabancı dil %2,8; diğer %0,6 (Ekvador işaret dili dahil) (2022 tahmini)
Dinler
| Roma Katolik | %68,2 |
| Dini bağı olmayan | %8,2 (2023 tahmini) |
| Diğer | %2,3 |
| Protestan | %19 (Evanjelik %18,3; Adventist %0,6; diğer Protestan %0,2) |
| Yehova Şahidi | %1,4 |
Milliyet
| İsim | Ekvadorlu(lar) |
| Sıfat | Ekvadorlu |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %1,62 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %64,8'i (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 27 yıl |
| Genel | 28,2 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 28,9 yıl |
Doğum Oranı
17,42 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
| Mestizo (karma Yerli ve Beyaz) | %77,5 |
| Yerli | %7,7 |
| Montubio | %7,7 |
| Beyaz | %2,2 |
| Mulato | %1,4 |
| Siyah | %1,3 |
| Afro-Ekvadorlu | %2 |
| Diğer | %0,1 (2022 tahmini) |
Okuryazarlık
| Erkek | %96,8 (2022 tahmini) |
| Toplam nüfus | %96,3 (2022 tahmini) |
| Kadın | %95,7 (2022 tahmini) |
Toplam Nüfus
| Erkek | 9.097.614 |
| Genel | 18.479.841 (2025 tahmini) |
| Kadın | 9.382.227 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %64,1 (Erkek: 5.771.234 / Kadın: 5.972.938) |
| 0-14 yaş | %26,8 (Erkek: 2.505.729 / Kadın: 2.395.198) |
| 65 yaş ve üzeri | %9,1 (Erkek: 746.207 / Kadın: 918.678) (2024 tahmini) |
Ölüm Oranı
7,12 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,05 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 0,97 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
-1,23 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
2,31 hekim/1.000 kişi (2020)
Anne Ölüm Oranı
55 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 12,2 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 11,2 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 10,2 ölüm/1.000 canlı doğum |
Tütün Kullanımı
| Erkek | %17,2 (2025 tahmini) |
| Genel | %9,7 (2025 tahmini) |
| Kadın | %2,4 (2025 tahmini) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %3,9'u (2023 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %15,5'i (2025 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %95,7'si (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kentsel | Nüfusun %100'ü (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kırsal | Nüfusun %87,9'u (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%0,91 (2025 tahmini)
Sağlık Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %8,3'ü (2021) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %11,9'u (2022 tahmini) |
Okul Yaşam Beklentisi
| Erkek | 14 yıl |
| Genel | 15 yıl (2022 tahmini) |
| Kadın | 15 yıl |
Büyük Kentsel Alanlar
3,142 milyon - Guayaquil; 1,957 milyon - QUITO (başkent) (2023)
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 7 (2025 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 41 (2025 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 55,3 (2025 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 14,3 (2025 tahmini) |
Yetişkin Obezite Oranı
%19,9 (2016)
Toplam Doğurganlık Hızı
2,17 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Hastane Yatağı Yoğunluğu
1,3 yatak/1.000 kişi (2021 tahmini)
Sanitasyon Tesislerine Erişim
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %99,4'ü (2022 tahmini) |
Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)
%45,3 (2022 tahmini)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 69,7 yıl |
| Genel | 74,9 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 80,4 yıl |
5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar
%4,9 (2024 tahmini)
Anayasa
20 Ekim 2008'de onaylanmıştır
Başkent
| Adı | Quito |
| Etimoloji | Bölgede yaşayan Kolomb öncesi Quitu halkından adını almaktadır |
| Saat farkı | UTC-5 (Washington DC ile aynı saat) |
| Saat dilimi notu | Ekvador'un iki saat dilimi bulunmaktadır; Galapagos Adaları UTC-6'da yer almaktadır |
| Coğrafi koordinatlar | 0 13 G, 78 30 B |
Ülke Adı
| Eski adı | Quito |
| Etimoloji | Ad, İspanyolca'da 'ekvator' anlamına gelmekte olup ülkenin coğrafi konumuna atıfta bulunmaktadır |
| Uzun resmi adı | Ekvador Cumhuriyeti |
| Yerel uzun adı | República del Ecuador |
| Kısa resmi adı | Ekvador |
Ulusal Marş
| Başlık | Salve, O Patria! (Selamla, Ey Vatan!) |
| Söz/Müzik | Juan León MERA / Antonio NEUMANE |
| Kabul tarihi | 1948; MERA sözleri 1865'te yazmıştır |
Hukuk Sistemi
Şili medeni kanunundan uyarlanan değişikliklerle medeni hukuk; etnik topluluklarda geleneksel hukuk
Ulusal Bayram
Bağımsızlık Günü (Quito'nun bağımsızlığı), 10 Ağustos (1809)
Ulusal Sembol
And Kondoru
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | Evet |
| Çifte vatandaşlık | Tanınmaz |
| Doğumla vatandaşlık | Evet |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 3 yıl |
Hükümet Tipi
Başkanlık cumhuriyeti
Ulusal Renkler
Sarı, mavi, kırmızı
Yargı Organı
| En yüksek mahkemeler | Ulusal Adalet Mahkemesi (21 yargıçtan oluşur; 5 uzmanlık dairesine ayrılmıştır); Anayasa Mahkemesi (mahkeme başkanı ve 8 yargıçtan oluşur) |
Yasama Organı
| Yapı | Tek meclisli |
| Meclis adı | Ulusal Meclis (Asamblea Nacional) |
| Görev süresi | 4 yıl |
| Seçim sistemi | Orantılı temsil |
| Koltuk sayısı | 151 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 9 Şubat 2025 |
| Bir sonraki seçim | Şubat 2029 |
| Seçim sonuçları | RC-RETO: 67; ADN: 66; Pachakutik: 9; Diğer: 9 |
| Kadın temsilci oranı | %45 |
Bağımsızlık
24 Mayıs 1822 (İspanya'dan)
Siyasi Partiler
ADN; Actuemos; AMIGO; AVANZA; CD; MRC; CREO; ID; Democracia Si; Construye; Verde; MOVER; MUPP; PSP; PID; UP; PSC; Sosyalist Parti; SUMA; RETO
İdari Birimler
24 il: Azuay, Bolívar, Cañar, Carchi, Chimborazo, Cotopaxi, El Oro, Esmeraldas, Galápagos, Guayas, Imbabura, Loja, Los Ríos, Manabí, Morona Santiago, Napo, Orellana, Pastaza, Pichincha, Santa Elena, Santo Domingo de los Tsáchilas, Sucumbíos, Tungurahua, Zamora Chinchipe
Yürütme Organı
| Seçim süreci | Cumhurbaşkanı ve yardımcısı aynı listede mutlak çoğunlukla, gerekirse 2 turda 4 yıllık görev süresi için seçilir |
| Son seçim tarihi | 9 Şubat 2025 (birinci tur); 13 Nisan 2025 (ikinci tur) |
| Bir sonraki seçim | 28 Şubat 2029 |
| Seçim sonuçları | 2025: NOBOA yeniden seçildi; ikinci turda NOBOA (ADN) %55,6, GONZÁLEZ (MRC) %44,4 |
| Devlet ve hükümet başkanı | Cumhurbaşkanı Daniel NOBOA Azin (23 Kasım 2023'ten itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18-65 yaş; evrensel ve zorunlu; 16-18 yaş ile 65 üzeri için gönüllü
UNESCO Dünya Mirası
5 alan (3 kültürel, 2 doğal): Tarihi Quito (k); Galápagos Adaları (d); Tarihi Cuenca (k); Qhapaq Ñan/And Yol Sistemi (k); Sangay Ulusal Parkı (d)
Askeri Not
Silahlı Kuvvetler ulusal egemenliği ve toprak bütünlüğünü korumaktan sorumludur; ülkede artan organize suç ve güvenlik tehditleri nedeniyle orduya iç güvenlikte de görev verilmektedir. Kuzey sınırında (Kolombiya) ve yakın çevresinde terör, isyan ve uyuşturucu kaçakçılığıyla bağlantılı şiddet ile Venezuelan mülteci akınıyla ilişkili sorunlar başlıca güvenlik öncelikleri arasındadır. Türkiye, Ekvador'un askeri ekipman tedarikçileri arasında kayda değer bir yer tutmaktadır (2025)
Askeri Harcamalar
| 2024 | GSYİH'nin %2,2'si |
| 2023 | GSYİH'nin %2,3'ü |
| 2022 | GSYİH'nin %2,2'si |
| 2021 | GSYİH'nin %2,4'ü |
| 2020 | GSYİH'nin %2,3'ü |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 40.000 aktif silahlı kuvvetler (2025)
Askeri Ekipman ve Tedarik
Brezilya, Şili, Çin, Fransa, İtalya, Almanya, Rusya/Sovyetler Birliği, İspanya, Türkiye, Birleşik Krallık ve ABD gibi çeşitli kaynaklardan temin edilmiş çoğunlukla eski ve sınırlı miktarda modern ekipman (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Ekvador Silahlı Kuvvetleri: Kara Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri (deniz piyadeleri, deniz havacılığı, sahil güvenlik dahil), Ekvador Hava Kuvvetleri (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
18-22 yaş erkek ve kadınlar için gönüllü askerlik; 12 aylık yükümlülük; zorunlu askerlik 2008'de kaldırılmıştır (2025)
