Malezya
Güneydoğu Asya; Tayland'a sınır olan yarımada ve Kuzey Borneo adası; Endonezya, Brunei ve Güney Çin Denizi ile çevrili
Malezya ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Malezya arasındaki ticaret ilişkileri güçlü ve büyüyen bir seyir izlemektedir. İkili ticaret hacminin 3-4 milyar dolar bandında olduğu tahmin edilmektedir. Türkiye Malezya'ya makine ve ekipman, demir-çelik ürünleri, tekstil ve kimyasallar ihraç ederken Malezya'dan elektronik, palmiye yağı, kauçuk ürünleri ve petrokimyasallar almaktadır. İki ülke arasındaki savunma işbirliği kapsamında Malezya'nın Bayraktar TB2 insansız hava araçları satın aldığı bilinmektedir. Her iki ülke de İİT (İslam İşbirliği Teşkilatı) üyesi olup bu çerçevede ekonomik ve kültürel diyalog sürmektedir.
Bütçe
| Gelirler | 69,055 milyar dolar (2023 tahmini) |
| Harcamalar | 89,046 milyar dolar (2023 tahmini) |
İhracat
Değer
| 2024 | 301,789 milyar dolar |
| 2023 | 274,1 milyar dolar |
| 2022 | 312,88 milyar dolar |
İhracat Ortakları
Çin %21, Singapur %12, ABD %12, Japonya %5, Hong Kong %5 (2023)
İhraç Edilen Mallar
Entegre devreler, rafine petrol, ham petrol, doğal gaz, palmiye yağı (2023)
İthalat
Değer
| 2024 | 279,09 milyar dolar |
| 2023 | 253,665 milyar dolar |
| 2022 | 283,758 milyar dolar |
İthalat Ortakları
Çin %24, Singapur %11, ABD %7, Japonya %5, Tayvan %5 (2023)
İthal Edilen Mallar
Entegre devreler, rafine petrol, ham petrol, kömür, yayın ekipmanları (2023)
Sanayiler
Yarımada Malezya - kauçuk ve palmiye yağı işleme ve imalatı, petrol ve doğal gaz, hafif imalat, ilaç, tıbbi teknoloji, elektronik ve yarı iletkenler, kereste işleme; Sabah - ormancılık, petrol ve doğal gaz üretimi; Sarawak - tarım işleme, petrol ve doğal gaz üretimi, ormancılık
Kamu Borcu
GSYİH'nin %64,3'ü (2023 tahmini)
İş Gücü
18,264 milyon (2024 tahmini)
Gini Katsayısı
40,7 (2021 tahmini)
Havale Gelirleri
| 2024 | GSYİH'nin %0,4'ü |
| 2023 | GSYİH'nin %0,4'ü |
| 2022 | GSYİH'nin %0,4'ü |
Tarım Ürünleri
Yağlı palmiye meyvesi, pirinç, tavuk, yumurta, tropikal meyveler, hindistan cevizi, sebzeler, ananas, kauçuk, muz (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %3,9 |
| 2023 | %3,9 |
| 2022 | %4 |
Cari Hesap Dengesi
| 2024 | 7,15 milyar dolar |
| 2023 | 6,257 milyar dolar |
| 2022 | 12,738 milyar dolar |
Genel Değerlendirme
Üst-orta gelirli Güneydoğu Asya ekonomisi; temel yolsuzlukla mücadele politikaları uyguluyor; büyük elektronik, petrol ve kimyasal ihracatçısı; ticaret sektörü işlerin %40'ından fazlasını istihdam ediyor; kilit ekonomik eşitlik girişimi; yüksek işgücü verimliliği
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 34.100 dolar |
| 2023 | 32.800 dolar |
| 2022 | 32.100 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %5,1 |
| 2023 | %3,6 |
| 2022 | %8,9 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
421,972 milyar dolar (2024 tahmini)
Döviz Rezervleri ve Altın
| 2024 | 116,229 milyar dolar |
| 2023 | 113,463 milyar dolar |
| 2022 | 114,659 milyar dolar |
Sanayi Üretim Büyüme Hızı
%4,9 (2024 tahmini)
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %53,6 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %37,1 (2024 tahmini) |
| Tarım | %8,2 (2024 tahmini) |
Döviz Kuru (Ringgit / ABD Doları)
| 2024 | 4,576 |
| 2023 | 4,561 |
| 2022 | 4,401 |
| 2021 | 4,143 |
| 2020 | 4,203 |
Yoksulluk Sınırı Altındaki Nüfus
%6,2 (2021 tahmini)
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %1,8 |
| 2023 | %2,5 |
| 2022 | %3,4 |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 1,212 trilyon dolar |
| 2023 | 1,153 trilyon dolar |
| 2022 | 1,113 trilyon dolar |
Diller
Bahasa Malaysia (resmi), İngilizce, Çince (Kantonca, Mandarin, Hokkien, Hakka, Hainan, Foochow), Tamilce, Teluguca, Malayalamca, Pencapça, Tayca
Dinler
| Müslüman (resmi) | %63,5 |
| Budist | %18,7 |
| Hristiyan | %9,1 |
| Hindu | %6,1 |
| Dini bağı olmayan/Belirtilmemiş | %1,8 (2020 tahmini) |
| Diğer (Konfüçyüsçülük, Taoizm, diğer geleneksel Çin dinleri) | %0,9 |
Milliyet
| İsim | Malezyalı(lar) |
| Sıfat | Malezya |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %1,87 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %78,7'si (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 31,7 yıl |
| Genel | 32,2 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 31,9 yıl |
Doğum Oranı
14,05 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
| Bumiputera | %63,8 (Malay %52,8 ve Orang Asli, Dayak, Anak Negeri dahil yerli halklar %11) |
| Çinli | %20,6 |
| Vatandaş olmayanlar | %9 (2023 tahmini) |
| Diğer | %0,6 |
| Hintli | %6 |
Okuryazarlık
| Erkek | %96,8 (2022 tahmini) |
| Toplam nüfus | %95,8 (2022 tahmini) |
| Kadın | %94,7 (2022 tahmini) |
Toplam Nüfus
| Erkek | 17.833.074 |
| Genel | 34.905.275 (2025 tahmini) |
| Kadın | 17.072.201 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %69,4 (Erkek: 12.308.938 / Kadın: 11.666.947) |
| 0-14 yaş | %22,2 (Erkek: 3.947.914 / Kadın: 3.730.319) |
| 65 yaş ve üzeri | %8,4 (Erkek: 1.409.360 / Kadın: 1.501.332) (2024 tahmini) |
Ölüm Oranı
5,8 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,07 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 1,05 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
1,43 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
2,34 hekim/1.000 kişi (2023)
Anne Ölüm Oranı
26 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 6,8 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 6,3 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 6 ölüm/1.000 canlı doğum |
Tütün Kullanımı
| Erkek | %41,8 (2025 tahmini) |
| Genel | %21,5 (2025 tahmini) |
| Kadın | %0,6 (2025 tahmini) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %3,5'i (2023 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %14,1'i (2023 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %97,2'si (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%0,97 (2025 tahmini)
Sağlık Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %4,4'ü (2021) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %8'i (2022 tahmini) |
Okul Yaşam Beklentisi
| Erkek | 11 yıl |
| Genel | 12 yıl (2023 tahmini) |
| Kadın | 12 yıl |
Büyük Kentsel Alanlar
8,622 milyon - KUALA LUMPUR (başkent); 1,086 milyon - Johor Bahru; 857.000 - Ipoh (2023)
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 7,9 (2025 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 31,7 (2025 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 44,3 (2025 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 12,6 (2025 tahmini) |
Yetişkin Obezite Oranı
%15,6 (2016)
Toplam Doğurganlık Hızı
1,73 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Hastane Yatağı Yoğunluğu
2 yatak/1.000 kişi (2021 tahmini)
Sanitasyon Tesislerine Erişim
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %100'ü (2022 tahmini) |
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 75 yıl |
| Genel | 76,6 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 78,4 yıl |
5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar
%15,3 (2022 tahmini)
Anayasa
21 Şubat 1957'de hazırlanmış, 27 Ağustos 1957'de yürürlüğe girmiştir
Başkent
| Adı | Kuala Lumpur |
| Etimoloji | Ad 'çamurlu nehir kavşağı' anlamına gelmektedir; Malay kuala (nehir kavşağı veya haliç) ve lumpur (çamur) sözcüklerinden oluşmaktadır |
| Saat farkı | UTC+8 (Washington DC'nin 13 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 3 10 K, 101 42 D |
Ülke Adı
| Eski adı | Britanya Malaya, Malayan Union, Malaya Federasyonu |
| Etimoloji | 19. yüzyılın başlarında İngiliz coğrafyacılar tarafından oluşturulmuştur; Malay halkının adına klasik tarz bir isim oluşturmak için -sia eki eklenmiştir; Malay adı Tamilce malai (dağ) sözcüğünden gelebilir |
| Kısa resmi adı | Malezya |
Ulusal Marş
| Başlık | Negaraku (Ülkem) |
| Söz/Müzik | Kolektif, Tunku ABDURRAHMAN önderliğinde / Pierre Jean DE BERANGER |
| Kabul tarihi | 1957 |
Hukuk Sistemi
İngiliz ortak hukuku, İslam hukuku (şeriat) ve örf-adet hukukunun karma sistemi
Ulusal Bayram
Merdeka Günü (Bağımsızlık Günü), 31 Ağustos (1957); Malezya Günü, 16 Eylül (1963)
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Malezya vatandaşı olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Tanınmaz |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | Başvurudan önceki 12 yılın 10'unda ikamet |
Hükümet Tipi
Federal parlamenter anayasal monarşi
Ulusal Renkler
Altın, siyah
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | İstinaf Mahkemesi; Yüksek Mahkeme; Oturumlar Mahkemesi; Sulh Mahkemesi |
| En yüksek mahkeme | Federal Mahkeme (başyargıç, İstinaf Mahkemesi başkanı, Malaya Yüksek Mahkemesi başyargıcı, Sabah ve Sarawak Yüksek Mahkemesi başyargıcı, 8 yargıç ve 1 ek yargıçtan oluşur) |
Yasama Organı
Yapı
İki meclisli
Alt Meclis
| Adı | Temsilciler Meclisi (Dewan Rakyat) |
| Görev süresi | 5 yıl |
| Seçim sistemi | Çoğunluk sistemi |
| Koltuk sayısı | 223 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 19 Kasım 2022 |
| Bir sonraki seçim | Kasım 2027 |
| Seçim sonuçları | PH: 76; PN: 52; BN: 30; GPS: 23; PAS: 22; Diğer: 19 |
| Kadın temsilci oranı | %13,5 |
Meclis adı
Parlamento (Parlimen)
Üst Meclis
| Adı | Senato (Dewan Negara) |
| Koltuk sayısı | 70 (26 dolaylı seçimle, 44 atama ile) |
| Kadın temsilci oranı | %16,1 |
Bağımsızlık
31 Ağustos 1957 (Birleşik Krallık'tan); Malezya Günü: 16 Eylül 1963
Siyasi Partiler
Ulusal Cephe (BN): MCA, MIC, UMNO, PBRS; Umut İttifakı (PH): DAP, AMANAH, PKR, UPKO; Ulusal İttifak (PN): GERAKAN, BERSATU, PAS; GPS: PDP, PRS, SUPP, PBB ve diğerleri
İdari Birimler
13 eyalet ve 1 federal bölge (3 bileşenle: Kuala Lumpur, Labuan ve Putrajaya)
Ulusal Semboller
Kaplan, hibiskus
Yürütme Organı
| Seçim süreci | 9 eyaletin kalıtsal yöneticilerinden oluşan gruptan aralarında seçilerek 5 yıllık dönem için kral belirlenmektedir; seçim rotasyonel sistemle yapılmaktadır |
| Son seçim tarihi | 24 Ekim 2023 |
| Bir sonraki seçim | Ekim 2028; Ocak 2029'da göreve başlama |
| Devlet başkanı (Kral) | Kral Sultan İBRAHİM ibni al-Marhum Sultan İskandar (31 Ocak 2024'ten itibaren) |
| Hükümet başkanı (Başbakan) | ANWAR İbrahim (24 Kasım 2022'den itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel
UNESCO Dünya Mirası
6 alan (4 kültürel, 2 doğal): Gunung Mulu Milli Parkı (d); Kinabalu Parkı (d); Melaka ve Georgetown (k); Lenggong Vadisi Arkeolojik Mirası (k); Niah Ulusal Parkı Mağaralarının Arkeolojik Mirası (k); Malezya Orman Araştırma Enstitüsü Orman Parkı Selangor (k)
Askeri Not
Malezya Silahlı Kuvvetleri, Güney Çin Denizi'ndeki egemenlik anlaşmazlıklarında bölgesel güvenliğin korunmasında önemli bir rol üstlenmektedir. Türkiye ile Malezya arasındaki savunma işbirliği son yıllarda güçlenmiştir; Bayraktar TB2 insansız hava araçları alımı ikili savunma ilişkisinin önemli bir boyutunu oluşturmaktadır (2025)
Askeri Harcamalar
| Not | GSYİH'nin yaklaşık %1-1,2'si düzeyinde seyretmektedir |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 110.000 aktif ATM personeli (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Malezya Silahlı Kuvvetleri (Angkatan Tentera Malaysia, ATM): Kara Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri; Kraliyet Malezya Polisi İçişleri Bakanlığı'na bağlıdır (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
17,5-27 yaş; gönüllü askerlik; zorunlu askerlik yok (2025)
