Avustralya
Okyanusya; Hint Okyanusu ile Güney Pasifik Okyanusu arasındaki kıta
Avustralya ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Avustralya arasındaki ikili ticaret hacmi yaklaşık 1,5-2 milyar dolar düzeyinde seyretmektedir. Avustralya, Türkiye'ye başta demir cevheri, kömür ve tarım ürünleri olmak üzere hammadde ihraç etmektedir. Türkiye ise Avustralya'ya tekstil ürünleri, makine teçhizatı, halı, seramik ürünleri ve çeşitli sanayi malları ihraç etmektedir. ANZAC Günü, her iki ülkenin de büyük önem atfettiği ortak bir tarihi miras olarak Avustralya-Türkiye ilişkilerinde güçlü bir sembolik bağı temsil etmektedir.
Avustralya'nın muazzam doğal kaynakları ve Türkiye'nin büyüyen üretim kapasitesi, ikili ticaretin genişlemesi için sağlam bir potansiyel sunmaktadır. Özellikle Avustralya'nın kritik mineraller ve lityum ihracatı bağlamında, Türkiye'nin pil ve yenilenebilir enerji teknolojilerine yönelik artan ilgisi değerli bir buluşma noktası oluşturmaktadır. Ulaşımın yarattığı coğrafi mesafe ile her iki ülkenin Çin'e yönelik dengeleyici politikaları, ikili işbirliği fırsatlarının önemini daha da artırmaktadır. Havacılık, turizm ve yükseköğretim alanlarında da karşılıklı potansiyel oldukça belirgin biçimde öne çıkmaktadır.
Bütçe
| Gelirler | 431,27 milyar dolar (2022 tahmini) |
| Harcamalar | 453,105 milyar dolar (2022 tahmini) |
İhracat
Değer
| 2024 | 425,16 milyar dolar |
| 2023 | 448,507 milyar dolar |
| 2022 | 465,99 milyar dolar |
İhracat Ortakları
Çin %37, Japonya %16, Güney Kore %6, Hindistan %5, Tayvan %5 (2023)
İhraç Edilen Mallar
Demir cevheri, kömür, doğal gaz, altın, mineraller (2023)
İthalat
Değer
| 2024 | 405,336 milyar dolar |
| 2023 | 389,211 milyar dolar |
| 2022 | 379,981 milyar dolar |
İthalat Ortakları
Çin %26, ABD %11, Güney Kore %6, Japonya %6, Tayland %5 (2023)
İthal Edilen Mallar
Rafine petrol, otomobil, kamyonlar, yayın cihazları, hazır giyim (2023)
Sanayiler
Madencilik, sanayi ve ulaşım ekipmanları, gıda işleme, kimyasallar, çelik
Kamu Borcu
GSYİH'nin %58'i (2022 tahmini)
İşgücü
14,912 milyon (2024 tahmini)
Gini Katsayısı
34,3 (2018 tahmini)
Havale Gelirleri
| 2024 | GSYİH'nin %0,1'i |
| 2023 | GSYİH'nin %0,1'i |
| 2022 | GSYİH'nin %0,1'i |
Tarım Ürünleri
Buğday, şeker kamışı, arpa, kolza tohumu, süt, pamuk, sorgum, sığır eti, mercimek, üzüm (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %4,1 |
| 2023 | %3,7 |
| 2022 | %3,8 |
Cari Hesap Dengesi
| 2024 | -34,402 milyar dolar |
| 2023 | -5,186 milyar dolar |
| 2022 | 5,707 milyar dolar |
Genel Değerlendirme
Yüksek gelirli ve küresel entegrasyonu güçlü bir ekonomi; güçlü madencilik, imalat ve hizmet sektörleri yavaş ama istikrarlı büyümeyi sürdürmektedir; Doğu Asya ticaret ortaklarına yönelik emtia ihracatı öncülüğünde net ihracatçı konumda; düşen verimlilik ve yaşlanan nüfus iş gücüne katılımı olumsuz etkilemektedir
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 60.100 dolar |
| 2023 | 60.500 dolar |
| 2022 | 59.900 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %1,4 |
| 2023 | %3,4 |
| 2022 | %4,2 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
1,752 trilyon dolar (2024 tahmini)
Döviz ve Altın Rezervleri
| 2024 | 60,404 milyar dolar |
| 2023 | 61,703 milyar dolar |
| 2022 | 56,702 milyar dolar |
Sanayi Üretim Büyüme Hızı
%0,5 (2024 tahmini)
Ortalama Hane Halkı Harcamaları
| Gıda harcamaları | Hane halkı harcamalarının %9,9'u (2023 tahmini) |
| Alkol ve tütün harcamaları | Hane halkı harcamalarının %3,6'sı (2023 tahmini) |
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %65,5 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %26 (2024 tahmini) |
| Tarım | %2,2 (2024 tahmini) |
Genç İşsizlik Oranı (15-24 yaş)
| Erkek | %10,2 (2024 tahmini) |
| Genel | %9,5 (2024 tahmini) |
| Kadın | %8,7 (2024 tahmini) |
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %3,2 |
| 2023 | %5,6 |
| 2022 | %6,6 |
Kullanım Amacına Göre GSYİH Bileşimi
| Hane halkı tüketimi | %51,2 (2024 tahmini) |
| Mal ve hizmet ihracatı | %24,7 (2024 tahmini) |
| Sabit sermaye yatırımı | %24,3 (2024 tahmini) |
| Devlet tüketimi | %22,2 (2024 tahmini) |
| Mal ve hizmet ithalatı | %-22,6 (2024 tahmini) |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 1,635 trilyon dolar |
| 2023 | 1,611 trilyon dolar |
| 2022 | 1,558 trilyon dolar |
Döviz Kuru (Avustralya Doları / ABD Doları)
| 2024 | 1,515 |
| 2023 | 1,505 |
| 2022 | 1,442 |
| 2021 | 1,331 |
| 2020 | 1,453 |
Diller
| Diğer | %15,7 |
| İngilizce | %72 |
| Belirtilmemiş | %5,7 (2021 tahmini) |
| Mandarin Çincesi | %2,7 |
| Arapça | %1,4 |
| Vietnamca | %1,3 |
| Kanton Çincesi | %1,2 |
Dinler
| Dini bağı olmayan | %38,4 |
| Protestan | %18,1 (Anglikan %9,8; Birleşik Kilise %2,6; Presbiteryen ve Reformcu %1,6; Baptis %1,4; Pentekostal %1; diğer Protestan %1,7) |
| Belirtilmemiş | %7,3 (2021 tahmini) |
| Diğer Hristiyan | %3,5 |
| Müslüman | %3,2 |
| Hindu | %2,7 |
| Budist | %2,4 |
| Ortodoks | %2,3 (Doğu Ortodoks %2,1; Oryantal Ortodoks %0,2) |
| Diğer | %2,1 |
| Roma Katolik | %20 |
Milliyet
| İsim | Avustralyalı(lar) |
| Sıfat | Avustralyalı |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %1,27 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %86,6'sı (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 36,9 yıl |
| Genel | 38,5 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 39,2 yıl |
Doğum Oranı
10,75 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
| Avustralyalı | %29,9 |
| İrlanda kökenli | %9,5 |
| İskoç kökenli | %8,6 |
| Çin kökenli | %5,5 |
| Belirtilmemiş | %4,7 (2021 tahmini) |
| İtalyan kökenli | %4,4 |
| İngiliz kökenli | %33 |
| Hint kökenli | %3,1 |
| Aborijin Avustralyalı | %2,9 |
| Yunan kökenli | %1,7 |
| Alman kökenli | %4 |
Toplam Nüfus
| Erkek | 13.685.935 |
| Genel | 27.490.921 (2025 tahmini) |
| Kadın | 13.804.986 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %64,7 (Erkek: 8.688.023 / Kadın: 8.640.671) |
| 0-14 yaş | %18,3 (Erkek: 2.526.772 / Kadın: 2.369.425) |
| 65 yaş ve üzeri | %17 (Erkek: 2.090.315 / Kadın: 2.453.392) |
Ölüm Oranı
6,81 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,06 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 0,99 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
11,98 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
4,09 hekim/1.000 kişi (2022)
Anne Ölüm Oranı
2 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 3,2 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 3 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 2,7 ölüm/1.000 canlı doğum |
Sağlık Harcaması
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %10,5'i (2021) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %20,2'si (2022 tahmini) |
Tütün Kullanımı
| Erkek | %13,6 (2025 tahmini) |
| Genel | %11,4 (2025 tahmini) |
| Kadın | %9,2 (2025 tahmini) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %5,1'i (2022 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %12,7'si (2022 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %100'ü (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%1,59 (2025 tahmini)
Büyük Kentsel Alanlar
| Perth | 2,118 milyon (2023) |
| Sidney | 5,121 milyon (2023) |
| Adelaide | 1,367 milyon (2023) |
| Brisbane | 2,505 milyon (2023) |
| Melbourne | 5,235 milyon (2023) |
| Canberra (başkent) | 472.000 (2023) |
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 3,8 (2025 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 26,7 (2025 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 53,3 (2025 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 26,5 (2025 tahmini) |
Hastane Yatak Yoğunluğu
3,8 yatak/1.000 kişi (2016 tahmini)
Toplam Doğurganlık Hızı
1,5 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Kişi Başına Alkol Tüketimi
| Bira | 3,71 litre |
| Diğer | 0,81 litre |
| Toplam | 9,51 litre saf alkol (2019 tahmini) |
| Şarap | 3,67 litre |
| Sert içki | 1,32 litre |
Sanitasyon Tesislerine Erişim
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %100'ü (2022 tahmini) |
Obezite Prevalansı (Yetişkin)
%29 (2016)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 81,3 yıl |
| Genel | 83,5 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 85,7 yıl |
Annelerin İlk Doğumdaki Ortalama Yaşı
28,7 yıl (2019 tahmini)
Okul Yaşam Beklentisi (İlkokuldan Yükseköğretime)
| Erkek | 20 yıl (2023 tahmini) |
| Genel | 21 yıl (2023 tahmini) |
| Kadın | 21 yıl (2023 tahmini) |
Anayasa
1898-1900 yılları arasında bir dizi referandumla onaylanmış; 9 Temmuz 1900'de kanun haline gelmiş; 1 Ocak 1901'de yürürlüğe girmiştir
Başkent
| Adı | Canberra |
| Etimoloji | Ad, Aborijin dilinde 'buluşma yeri' anlamına gelen 'nganbirra' kelimesinden türemiş olabilir |
| Yaz saati | +1 saat; Ekim'in ilk Pazar günü başlar, Nisan'ın ilk Pazar günü sona erer |
| Saat farkı | UTC+11 (Washington DC'nin 16 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 35 16 G, 149 08 D |
Ülke Adı
| Etimoloji | 'Avustralya' adı, Latince 'australis' (güneyli) kelimesinden gelmektedir; kıta tarihsel olarak 'Terra Australis' (Güney Yeri) olarak adlandırılmıştır |
| Uzun resmi adı | Avustralya Milletler Topluluğu |
| Kısa resmi adı | Avustralya |
Ulusal Marş
| Not | Milletler Topluluğu üyesi olarak resmi marş |
| Başlık | God Save the King (Tanrı Kralı Korusun) |
Hukuk Sistemi
İngiliz modeline dayalı ortak hukuk sistemi
Ulusal Bayram
Avustralya Günü (İlk Filo'nun varışını anma), 26 Ocak (1788); ANZAC Günü (Birinci Dünya Savaşı'nda Gallipoli'ye çıkarmayı anma), 25 Nisan (1915)
Ulusal Sembol
Milletler Topluluğu Yıldızı (yedi köşeli Federasyon Yıldızı), altın renkli akasya ağacı, kanguru, emu
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Avustralya vatandaşı veya daimi sakini olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Tanınır |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 4 yıl |
Hükümet Tipi
Anayasal monarşi altında federal parlamenter demokrasi; Britanya Milletler Topluluğu krallığı
Ulusal Renkler
Yeşil, altın sarısı
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | Federal Mahkeme; Federal Devre ve Aile Mahkemesi; eyalet ve bölge düzeyinde çeşitli mahkemeler |
| En yüksek mahkeme | Avustralya Yüksek Mahkemesi (baş yargıç dahil 7 yargıçtan oluşur); 6 eyalet, 2 bölge ve Norfolk Adası'nın her birinin kendi Yüksek Mahkemesi mevcuttur; Yüksek Mahkeme nihai temyiz merciidir |
| Yargıç atama süreci | Yargıçlar, genel vali tarafından konseyde ömür boyu atanır; 70 yaşında zorunlu emeklilik geçerlidir |
Yasama Organı
Yapı
İki meclisli
Alt Meclis
| Adı | Temsilciler Meclisi |
| Görev süresi | 3 yıl |
| Seçim sistemi | Çoğunluk sistemi |
| Koltuk sayısı | 150 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 3 Mayıs 2025 |
| Bir sonraki seçim | Mayıs 2028 |
| Seçim sonuçları | Avustralya İşçi Partisi (ALP): 94 koltuk; Liberal-Ulusal Koalisyon: 43 koltuk; Bağımsızlar: 10 koltuk; Diğer: 3 koltuk |
| Kadın temsilci oranı | %46 |
Meclis adı
Parlamento
Üst Meclis
| Adı | Senato |
| Görev süresi | 6 yıl |
| Seçim sistemi | Nispi temsil |
| Koltuk sayısı | 76 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Kısmi yenileme | Evet |
| Son seçim tarihi | 3 Mayıs 2025 |
| Bir sonraki seçim | Mayıs 2028 |
| Kadın temsilci oranı | %56,6 |
Bağımsızlık
1 Ocak 1901 (İngiliz sömürgelerinin federasyonundan)
Siyasi Partiler
Avustralya İşçi Partisi (ALP); Liberal Parti; Ulusal Parti; Avustralya Yeşiller Partisi; Pauline Hanson'ın Bir Millet Partisi; United Australia Party; Katter'ın Avustralya Partisi (KAP); Jacqui Lambie Ağı (JLN); Merkez İttifakı
İdari Birimler
6 eyalet ve 2 bölge: Avustralya Başkent Bölgesi, Yeni Güney Galler, Kuzey Bölgesi, Queensland, Güney Avustralya, Tazmanya, Viktorya, Batı Avustralya
Yürütme Organı
| Kabine | Başbakan tarafından parlamento üyeleri arasından belirlenen ve genel vali tarafından yemin ettirilen Kabine |
| Seçim süreci | Monarşi kalıtsaldır; genel vali, başbakanın tavsiyesi üzerine monark tarafından atanır; yasama seçimlerinin ardından çoğunluk partisi veya koalisyonunun lideri genel vali tarafından başbakan olarak yemin ettirilir |
| Devlet başkanı | Kral III. CHARLES (8 Eylül 2022'den itibaren); Genel Vali Samantha (Sam) MOSTYN tarafından temsil edilmektedir (1 Temmuz 2024'ten itibaren) |
| Hükümet başkanı | Başbakan Anthony ALBANESE (23 Mayıs 2022'den itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel ve zorunlu
Bağımlı Bölgeler
Ashmore ve Cartier Adaları, Christmas Adası, Cocos (Keeling) Adaları, Mercan Denizi Adaları, Heard Adası ve McDonald Adaları, Jervis Körfezi, Norfolk Adası
UNESCO Dünya Mirası
21 alan (5 kültürel, 12 doğal, 4 karma): Büyük Bariyer Resifi; Mavi Dağlar Bölgesi; Fraser Adası; Gondwana Yağmur Ormanları; Lord Howe Adaları; Sidney Opera Binası; Uluru-Kata Tjuta Ulusal Parkı; Kakadu Ulusal Parkı ve diğerleri
ABD'deki Diplomatik Temsil
| Büyükelçi | Kevin Michael RUDD (19 Nisan 2023'ten itibaren) |
| Büyükelçilik adresi | 1601 Massachusetts Avenue NW, Washington, DC 20036 |
ABD'nin Avustralya'daki Diplomatik Temsili
| Maslahatgüzar | Erika OLSON (Ocak 2025'ten itibaren) |
| Büyükelçilik | Moonah Place, Yarralumla, Avustralya Başkent Bölgesi 2600 |
Askeri Not
ADF'nin görevleri arasında Avustralya'nın sınırlarını ve deniz çıkarlarını korumak, ülke içindeki doğal afetlere müdahale etmek ve insani yardım, barış koruma ile diğer güvenlik amaçlı uluslararası operasyonlara katılmak yer almaktadır; 2024'te siber komutanlık kurulmuştur; ADF, çeşitli yabancı ordularla ikili ve çok taraflı tatbikatlara düzenli olarak katılmaktadır; Avustralya, 1951'den bu yana ANZUS Antlaşması'nın üyesi; 1971'de kurulan Beş Güç Savunma Düzenlemeleri'nin (FPDA) de tarafları arasında yer almaktadır; 2021'de Avustralya, Birleşik Krallık ve ABD, nükleer denizaltı teknolojisi dahil kapsamlı güvenlik iş birliğini öngören AUKUS ortaklığını ilan etmiştir; Avustralya, ABD mevzuatı çerçevesinde savunma ticareti ve güvenlik iş birliğinde özel avantajlar tanıyan Büyük NATO Dışı Müttefik (MNNA) statüsüne sahiptir (2025)
Askeri Harcamalar
| 2024 | GSYİH'nin %2'si (2024 tahmini) |
| 2023 | GSYİH'nin %2'si |
| 2022 | GSYİH'nin %2'si |
| 2021 | GSYİH'nin %2'si |
| 2020 | GSYİH'nin %2'si |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 60.000 aktif ADF personeli (2025)
Askeri Ekipman ve Tedarik
Ordunun envanteri yerli üretim ve ithal Batı silah sistemlerinin karışımından oluşmaktadır; son yıllarda ABD en büyük silah tedarikçisi konumuna gelmiştir; Avustralya savunma sanayi çeşitli kara ve deniz platformları üretmekte; ABD ve Kanada başta olmak üzere diğer Batılı ülkelerle ortak geliştirme ve üretim projelerine katılmaktadır (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Avustralya Savunma Kuvvetleri (ADF): Avustralya Ordusu, Avustralya Kraliyet Deniz Kuvvetleri, Avustralya Kraliyet Hava Kuvvetleri (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
Gönüllü askerlik için erkekler ve kadınlarda 17 yaş (ebeveyn onayı gerekli; konuşlanma için 18 yaş); zorunlu askerlik 1972'de kaldırılmıştır (2025)
