Gürcistan
Güneybatı Asya; Karadeniz kıyısında, Türkiye ile Rusya arasında; Kafkasya dağlarının kuzeyine uzanan dar bir şerit Avrupa'ya girmektedir. Not: Gürcistan kendisini Avrupa'nın bir parçası olarak görmektedir; jeopolitik açıdan Avrupa, Orta Doğu veya her ikisi kapsamında sınıflandırılabilmektedir
Gürcistan ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Gürcistan arasındaki ticaret ilişkileri son derece kapsamlı ve stratejik bir nitelik taşımaktadır. 2023 yılı verileri Türkiye'yi Gürcistan'ın en büyük ithalat ortağı (%16) ve ikinci büyük ihracat ortağı (%11) olarak göstermektedir. İkili ticaret hacminin 3-4 milyar dolar bandında olduğu tahmin edilmektedir. Türkiye Gürcistan'a otomobiller, rafine petrol, ambalajlı ilaç ve hazır giyim ihraç ederken Gürcistan'dan otomobil transit ihracatı, şarap ve bakır cevheri ithal etmektedir. Ortak sınır (273 km), karşılıklı Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) ve Bakü-Tiflis-Erzurum (BTE) boru hatları ile Trans-Anadolu Doğalgaz Boru Hattı (TANAP) projeleri iki ülke arasındaki enerji ve altyapı bağını güçlendirmektedir. Türkiye aynı zamanda Gürcistan'da önemli yatırımları bulunan bir ülkedir.
Gürcistan Yaklaşan Fuarlar
Bütçe
| Gelirler | 8,686 milyar dolar (2023 tahmini) |
| Harcamalar | 9,307 milyar dolar (2023 tahmini) |
İhracat
Değer
| 2024 | 16,321 milyar dolar |
| 2023 | 15,173 milyar dolar |
| 2022 | 13,24 milyar dolar |
İhracat Ortakları
Azerbaycan %13, Türkiye %11, Ermenistan %11, Rusya %10, Kırgızistan %8 (2023)
İhraç Edilen Mallar
Otomobiller, bakır cevheri, elektrik, hazır giyim, şarap (2023)
İthalat
Değer
| 2024 | 18,915 milyar dolar |
| 2023 | 17,816 milyar dolar |
| 2022 | 15,665 milyar dolar |
İthalat Ortakları
Türkiye %16, ABD %13, Rusya %11, Çin %8, Almanya %6 (2023)
İthal Edilen Mallar
Otomobiller, rafine petrol, ambalajlı ilaç, doğal gaz, hazır giyim (2023)
Sanayiler
Çelik, takım tezgahları, elektrikli aletler, madencilik (mangan, bakır, altın), kimyasallar, ahşap ürünleri, şarap
Kamu Borcu
GSYİH'nin %43,4'ü (2023 tahmini)
Dış Borç
9,085 milyar dolar (2023 tahmini)
İş Gücü
1,833 milyon (2024 tahmini)
Gini Katsayısı
34,8 (2023 tahmini)
Havale Gelirleri
| 2024 | GSYİH'nin %11,8'i |
| 2023 | GSYİH'nin %13,7'si |
| 2022 | GSYİH'nin %15,4'ü |
Tarım Ürünleri
Süt, üzüm, patates, mısır, buğday, mandalin, domates, arpa, elma, yumurta (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %11,5 |
| 2023 | %11,6 |
| 2022 | %11,7 |
Cari Hesap Dengesi
| 2024 | -1,491 milyar dolar |
| 2023 | -1,709 milyar dolar |
| 2022 | -1,105 milyar dolar |
Genel Değerlendirme
Üst-orta gelirli, hızla büyüyen Güney Kafkasya ekonomisi; bölgesel odaklı otomobil, metal cevheri ve enerji ihracatçısı; Ukrayna çatışmasından kaynaklanan finansal ve göçmen girişleri; tartışmalı seçim ve yabancı etki yasası nedeniyle AB üyelik müzakereleri askıya alındı; düşük enflasyon fakat kalıcı yüksek işsizlik
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 25.000 dolar |
| 2023 | 22.600 dolar |
| 2022 | 21.000 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %9,4 |
| 2023 | %7,8 |
| 2022 | %11 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
33,776 milyar dolar (2024 tahmini)
Döviz Rezervleri ve Altın
| 2024 | 4,447 milyar dolar |
| 2023 | 5,002 milyar dolar |
| 2022 | 4,886 milyar dolar |
Sanayi Üretim Büyüme Hızı
%5,4 (2024 tahmini)
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %62,8 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %19,1 (2024 tahmini) |
| Tarım | %5,4 (2024 tahmini) |
Döviz Kuru (Lari GEL / ABD Doları)
| 2024 | 2,721 |
| 2023 | 2,628 |
| 2022 | 2,916 |
| 2021 | 3,222 |
| 2020 | 3,109 |
Yoksulluk Sınırı Altındaki Nüfus
%11,8 (2023 tahmini)
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %1,1 |
| 2023 | %2,5 |
| 2022 | %11,9 |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 91,849 milyar dolar |
| 2023 | 83,935 milyar dolar |
| 2022 | 77,838 milyar dolar |
Diller
Gürcüce (resmi) %87,6; Azerice %6,2; Ermenice %3,9; Rusça %1,2; diğer %1 (Abhazca, Abhazya'da resmi dil dahil) (2014 tahmini)
Dinler
| Doğu Ortodoks Hristiyan (resmi) | %83,4 |
| Müslüman | %10,7 |
| Ermeni Apostolik Hristiyan | %2,9 |
| Belirtilmemiş | %1,2 (2014 tahmini) |
| Diğer (Roma Katolik, Yehova Şahidi, Ezidi, Protestan, Yahudi dahil) | %1,2 |
| Dini bağı olmayan | %0,5 |
Milliyet
| İsim | Gürcü(ler) |
| Sıfat | Gürcü |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %0,35 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %60,7'si (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 35,9 yıl |
| Genel | 38,6 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 40,6 yıl |
Doğum Oranı
11,74 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
| Gürcü | %86,8 |
| Azeri | %6,3 |
| Ermeni | %4,5 |
| Diğer (Rus, Oset, Ezidi, Ukraynalı, Kist, Rum dahil) | %2,3 (2014 tahmini) |
Okuryazarlık
| Erkek | %99,8 (2024 tahmini) |
| Toplam nüfus | %99,7 (2024 tahmini) |
| Kadın | %99,6 (2024 tahmini) |
Toplam Nüfus
| Erkek | 2.343.068 |
| Genel | 4.900.961 (2024 tahmini) |
| Kadın | 2.557.893 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %62,7 (Erkek: 1.500.036 / Kadın: 1.572.637) |
| 0-14 yaş | %20,6 (Erkek: 520.091 / Kadın: 489.882) |
| 65 yaş ve üzeri | %16,7 (Erkek: 322.941 / Kadın: 495.374) (2024 tahmini) |
Ölüm Oranı
12,89 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,07 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 0,92 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
-3,33 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
5,64 hekim/1.000 kişi (2023)
Anne Ölüm Oranı
20 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 23,6 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 20,9 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 19,7 ölüm/1.000 canlı doğum |
Tütün Kullanımı
| Erkek | %53,9 (2025 tahmini) |
| Genel | %28,7 (2025 tahmini) |
| Kadın | %7,5 (2025 tahmini) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %4'ü (2024 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %12,2'si (2024 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %95'i (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kentsel | Nüfusun %99,2'si (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kırsal | Nüfusun %88,5'i (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%-0,45 (2025 tahmini)
Sağlık Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %7,4'ü (2022) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %10,5'i (2022 tahmini) |
Çocuk Yaşta Evlilik
| 18 yaşına kadar evlenen kadın | %13,9 (2018) |
Okul Yaşam Beklentisi
| Erkek | 16 yıl |
| Genel | 16 yıl (2023 tahmini) |
| Kadın | 17 yıl |
Büyük Kentsel Alanlar
1,082 milyon - TİFLİS (başkent) (2023)
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 3,8 (2024 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 32,9 (2024 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 59,5 (2024 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 26,6 (2024 tahmini) |
Yetişkin Obezite Oranı
%21,7 (2016)
Toplam Doğurganlık Hızı
1,94 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Hastane Yatağı Yoğunluğu
4,9 yatak/1.000 kişi (2020 tahmini)
Sanitasyon Tesislerine Erişim
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %87,1'i (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kentsel | Nüfusun %96,6'sı (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kırsal | Nüfusun %72,5'i (2022 tahmini) |
Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)
%65,3 (2018 tahmini)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 68,7 yıl |
| Genel | 72,8 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 77,2 yıl |
İlk Doğumda Annenin Ortalama Yaşı
25,9 yıl (2019 tahmini)
5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar
%2,1 (2018 tahmini)
Anayasa
24 Ağustos 1995'te onaylanmış, 17 Ekim 1995'te yürürlüğe girmiştir
Başkent
| Adı | Tiflis |
| Etimoloji | Gürcüce tbili (sıcak) sözcüğünden gelmekte; şehrin bulunduğu bölgedeki sıcak kükürt kaynaklarına atıfta bulunmaktadır |
| Saat farkı | UTC+4 (Washington DC'nin 9 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 41 41 K, 44 50 D |
Ülke Adı
| Eski adı | Gürcistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti |
| Etimoloji | Batı dünyasındaki isim yerel halkın adı Gurz'dan türemiş olabilir; yerel Sak'art'velo adı ise 'Kartvelyaların Diyarı' anlamına gelmekte olup merkezi Gürcü bölgesi Kartli'ye atıfta bulunmaktadır |
| Uzun resmi adı | Yok |
| Yerel uzun adı | Gürcistan Cumhuriyeti |
| Kısa resmi adı | Gürcistan |
| Yerel kısa adı | Sak'art'velo |
Ulusal Marş
| Başlık | Tavisupleba (Özgürlük) |
| Söz/Müzik | Davit MAGRADSE / Zakaria PALİASHVİLİ (Josef KETSCHAKMADSE tarafından uyarlanmıştır) |
| Kabul tarihi | 2004; Gül Devrimi'nin ardından benimsenmiştir |
Hukuk Sistemi
Medeni hukuk sistemi
Ulusal Bayram
Bağımsızlık Günü, 26 Mayıs (1918)
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Gürcistan vatandaşı olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Tanınmaz |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 10 yıl |
Hükümet Tipi
Yarı başkanlık cumhuriyeti
Ulusal Renkler
Kırmızı, beyaz
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | İstinaf mahkemeleri; bölgesel ve ilçe mahkemeleri |
| En yüksek mahkemeler | Yüksek Mahkeme (28 yargıçtan oluşur; çeşitli uzmanlık dairelerine ayrılmıştır); Anayasa Mahkemesi (9 yargıçtan oluşur) |
Yasama Organı
| Yapı | Tek meclisli |
| Meclis adı | Parlamento (Sakartvelos Parlamenti) |
| Görev süresi | 4 yıl |
| Seçim sistemi | Orantılı temsil |
| Koltuk sayısı | 150 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 26 Ekim 2024 |
| Bir sonraki seçim | Ekim 2028 |
| Seçim sonuçları | Gürcü Rüyası: 89; Değişim Koalisyonu: 19; Birlik - Ulusal Hareket: 16; Güçlü Gürcistan: 14; Gürcistan İçin: 12 |
| Kadın temsilci oranı | %16,8 |
Bağımsızlık
9 Nisan 1991 (Sovyet Birliği'nden); dikkate değer önceki tarih: M.S. 1008 (Kral III. BAGRAT yönetiminde Gürcistan'ın birleşmesi)
Siyasi Partiler
Ahali; Vatandaşlar; Muhafazakar Parti; Droa; Avrupa Gürcistanı; Gürcistan İçin; Halk İçin; Özgürlük Meydanı; Gürcü Rüyası; Girchi; Hukuk ve Adalet; Lelo; NDP; People's Power; İlerleme ve Özgürlük; Cumhuriyetçi Parti; UNM ve diğerleri
İdari Birimler
9 bölge, 1 şehir ve 2 özerk cumhuriyet: Guria, İmereti, Kakheti, Kvemo Kartli, Mtskheta-Mtianeti, Racha-Lechkhumi ve Kvemo Svaneti, Samegrelo ve Zemo Svaneti, Samtskhe-Javakheti, Şida Kartli; Tiflis şehri; Abhazya (Sohumi) ve Acaristan (Batum) özerk cumhuriyetleri
Ulusal Semboller
Aziz Yorgi, aslan
Yürütme Organı
| Seçim süreci | Cumhurbaşkanı 300 üyeli Seçiciler Kurulu tarafından seçilir; başbakan Parlamento tarafından aday gösterilir, cumhurbaşkanı tarafından atanır |
| Devlet başkanı | Cumhurbaşkanı Mikheil KAVELASHVİLİ (29 Aralık 2024'ten itibaren) |
| Son seçim tarihi | 14 Aralık 2024 |
| Bir sonraki seçim | 2029 |
| Seçim sonuçları | 2024: Mikheil KAVELASHVİLİ (Gürcü Rüyası) 29 Aralık 2024'te resmen göreve başladı |
| Hükümet başkanı (Başbakan) | İrakli KOBAKHIDZE (8 Şubat 2024'ten itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel
UNESCO Dünya Mirası
4 alan (3 kültürel, 1 doğal): Gelati Manastırı (k); Mtskheta Tarihi Anıtları (k); Yukarı Svaneti (k); Colchic Yağmur Ormanları ve Sulak Alanları (d)
Askeri Harcamalar
| 2024 | GSYİH'nin %1,7'si |
| 2023 | GSYİH'nin %1,7'si |
| 2022 | GSYİH'nin %1,6'sı |
| 2021 | GSYİH'nin %1,5'i |
| 2020 | GSYİH'nin %1,6'sı |
Askeri Personel Gücü
37.000 personel kapasitesine sahip Gürcistan Savunma Kuvvetleri (2025)
Askeri Ekipman ve Tedarik
Envanterin büyük bölümü Sovyet dönemi silah ve ekipmanlarından oluşmakta olup bir kısmı modernize edilmiştir; İsrail, Polonya, Türkiye ve ABD'den daha az miktarda ikinci el malzeme ile bazı yerli üretim ekipmanlar mevcuttur; Gürcistan küçük silahlar ve hafif zırhlı araçlar üreten küçük bir savunma sanayine sahiptir (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Gürcistan Savunma Kuvvetleri (GDF): Kara Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri, Özel Kuvvetler, Ulusal Muhafızlar; İçişleri Bakanlığı: Polis, Gürcistan Sınır Polisi, Gürcistan Sahil Güvenliği (Deniz kuvvetleri 2009'da Sahil Güvenlik ile birleştirilmiştir) (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
18-35 yaş erkek ve kadınlar için gönüllü askerlik; zorunlu askerlik 2016'da kaldırılmış, 2017'de 18-27 yaş erkekler için yeniden getirilmiştir; yükümlülük süresi göreve ve kuvvet koluna göre 11 aya kadar uzamaktadır (2025)
