Gana

Batı Afrika; Gine Körfezi kıyısında, Fildişi Sahili ile Togo arasında

Başkent: Accra

Nüfus: 35.336.133 (2025 tahmini)

Dil: İngilizce

Para: GHS - Gana Cedisı

Saat: 12:22

Gana'da Müşteri Bul

Türkiye ile Ticaret Ekonomi Halk ve Toplum Hükümet Askeri ve Güvenlik

Gana ve Türkiye Arasındaki Ticaret

Gana, Batı Afrika'nın en istikrarlı ve demokratik ülkelerinden biri olup altın, petrol ve kakao ihracatıyla bölgenin önemli ekonomileri arasındadır. Ciddi bir borç krizinin ardından 2023'te IMF programına giren ülke, mali disiplini yeniden sağlama konusunda kayda değer ilerleme kaydetmiştir. 2024'te %5,7'lik büyüme ile toparlanma sürecini güçlendirmiştir.

Türkiye ile Gana arasındaki ticaret ilişkileri sınırlı olmakla birlikte gelişme potansiyeli taşımaktadır. 2023 yılı dış ticaret verilerinde Türkiye Gana'nın başlıca ticaret ortakları arasında görünmemektedir; ticaret ağırlıklı olarak İsviçre, BAE, Çin ve Hollanda üzerinden yürütülmektedir. Türkiye Gana'ya tekstil, makine, inşaat malzemeleri ve çeşitli mallar ihraç ederken Gana'dan kakao ve tarım ürünleri ithal edebilmektedir. İkili ticaret hacminin 100-300 milyon dolar bandında olduğu tahmin edilmektedir. Türk inşaat şirketlerinin Batı Afrika'daki artan varlığı bu ilişkiyi güçlendirme potansiyeli taşımaktadır.

GSYİH

82,825 milyar dolar (2024 tahmini)

İşgücü

Bilgi Yok

Sanayi Büyüme

%7,1 (2024 tahmini)

Yoksulluk

Bilgi Yok

Gana Ekonomi Verileri

Bütçe

Gelirler	11,684 milyar dolar (2022 tahmini)
Harcamalar	19,102 milyar dolar (2022 tahmini)

İhracat

Değer

2023	25,365 milyar dolar
2022	25,52 milyar dolar
2021	23,901 milyar dolar

İhracat Ortakları

İsviçre %24, BAE %18, Hindistan %8, Güney Afrika %7, Çin %7 (2023)

İhraç Edilen Mallar

Altın, ham petrol, kakao çekirdekleri, mangan cevheri, kakao ezmesi (2023)

İthalat

Değer

2023	26,024 milyar dolar
2022	26,329 milyar dolar
2021	25,967 milyar dolar

İthalat Ortakları

Çin %30, Hollanda %8, Hindistan %5, ABD %5, Rusya %5 (2023)

İthal Edilen Mallar

Rafine petrol, otomobiller, plastikler, plastik ürünler, ayakkabılar (2023)

Sanayiler

Madencilik, kereste işleme, hafif imalat, alüminyum eritme, gıda işleme, çimento, küçük ticari gemi inşası, petrol

Dış Borç

29,241 milyar dolar (2023 tahmini)

İş Gücü

13,928 milyon (2024 tahmini)

Gini Katsayısı

43,5 (2016 tahmini)

Havale Gelirleri

2023	GSYİH'nin %3'ü
2022	GSYİH'nin %2,8'i
2021	GSYİH'nin %2,4'ü

Tarım Ürünleri

Manyok, yam, plantain, mısır, palm yağı meyvesi, taro, pirinç, portakal, ananas, kakao (2023)

İşsizlik Oranı

2024	%3,1
2023	%3,1
2022	%3,1

Cari Hesap Dengesi

2023	1,407 milyar dolar
2022	-1,741 milyar dolar
2021	-2,541 milyar dolar

Genel Değerlendirme

Batı Afrika'nın alt-orta gelirli ekonomisi; önemli altın, petrol ve kakao ihracatçısı; neredeyse dört on yıllık sürdürülebilir büyümenin ardından makroekonomik zorluklar; 2023-26 IMF kredi programı kapsamında borç yeniden yapılandırma, mali reformlar, finansal istikrar ve yüksek enflasyonu dizginleme konularında son dönemde kaydedilen ilerleme

Kişi Başına GSYİH

2024	7.100 dolar
2023	6.800 dolar
2022	6.700 dolar

GSYİH Büyüme Hızı

2024	%5,7
2023	%3,1
2022	%3,8

GSYİH (Resmi Döviz Kuru)

82,825 milyar dolar (2024 tahmini)

Döviz Rezervleri ve Altın

2023	3,624 milyar dolar
2022	5,205 milyar dolar
2021	9,917 milyar dolar

Sanayi Üretim Büyüme Hızı

%7,1 (2024 tahmini)

Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi

Hizmetler	%43,9 (2024 tahmini)
Sanayi	%28,8 (2024 tahmini)
Tarım	%20,7 (2024 tahmini)

Yoksulluk Sınırı Altındaki Nüfus

%23,4 (2016 tahmini)

Döviz Kuru (Gana Sedisi / ABD Doları)

2023	11,02
2022	8,272
2021	5,806
2020	5,596
2019	5,217

Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)

2024	%22,8
2023	%38,1
2022	%31,3

Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH

2024	243,124 milyar dolar
2023	230,046 milyar dolar
2022	223,043 milyar dolar

Gana Halk ve Toplum Verileri

Diller

Asante %16, Ewe %14, Fante %11,6, Boron %4,9, Dagomba %4,4, Dangme %4,2, Dagarte %3,9, Kokomba %3,5, Akyem %3,2, Ga %3,1, diğer %31,2 (2010 tahmini)

Dinler

Hristiyan	%71,3 (Pentekostal/Karizmatik %31,6; Protestan %17,4; Katolik %10; diğer %12,3)
Müslüman	%19,9
Diğer	%4,5
Geleneksel	%3,2
Dini bağı olmayan	%1,1 (2021 tahmini)

Milliyet

İsim	Ganalı(lar)
Sıfat	Gana

Kentleşme

Kentleşme hızı	Yıllık %3,06 değişim (2020-25 tahmini)
Kentsel nüfus oranı	Toplam nüfusun %59,2'si (2023)

Medyan Yaş

Erkek	20,6 yıl
Genel	21,6 yıl (2025 tahmini)
Kadın	22,3 yıl

Doğum Oranı

27,09 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)

Etnik Gruplar

Akan	%45,7
Mole-Dagbani	%18,5
Ewe	%12,8
Ga-Dangme	%7,1
Gurma	%6,4
Guan	%3,2
Grusi	%2,7
Diğer	%1,6 (2021 tahmini)
Mande	%2

Okuryazarlık

Erkek	%81,3 (2021 tahmini)
Toplam nüfus	%76,5 (2021 tahmini)
Kadın	%72,1 (2021 tahmini)

Toplam Nüfus

Erkek	17.278.776
Genel	35.336.133 (2025 tahmini)
Kadın	18.057.357

Yaş Yapısı

15-64 yaş	%58,2 (Erkek: 9.690.498 / Kadın: 10.444.197)
0-14 yaş	%37,4 (Erkek: 6.527.386 / Kadın: 6.400.245)
65 yaş ve üzeri	%4,4 (Erkek: 684.189 / Kadın: 842.577) (2024 tahmini)

Ölüm Oranı

5,73 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)

Cinsiyet Oranı

Doğumda	1,03 erkek/kadın
Toplam nüfus	0,96 erkek/kadın (2024 tahmini)

Net Göç Hızı

-0,15 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)

Hekim Yoğunluğu

0,27 hekim/1.000 kişi (2023)

Anne Ölüm Oranı

234 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)

Bebek Ölüm Oranı

Erkek	34,5 ölüm/1.000 canlı doğum
Genel	30,5 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini)
Kadın	27,8 ölüm/1.000 canlı doğum

Tütün Kullanımı

Erkek	%5,4 (2025 tahmini)
Genel	%2,8 (2025 tahmini)
Kadın	%0,3 (2025 tahmini)

Eğitim Harcamaları

GSYİH'nin yüzdesi	GSYİH'nin %2,9'u (2022 tahmini)
Ulusal bütçenin yüzdesi	Ulusal bütçenin %13,2'si (2022 tahmini)

İçme Suyu Erişimi

İyileştirilmiş - toplam	Nüfusun %88,4'ü (2022 tahmini)
İyileştirilmiş - kentsel	Nüfusun %98,4'ü (2022 tahmini)
İyileştirilmiş - kırsal	Nüfusun %74,1'i (2022 tahmini)

Nüfus Artış Hızı

%2,12 (2025 tahmini)

Sağlık Harcamaları

GSYİH'nin yüzdesi	GSYİH'nin %4,2'si (2021)
Ulusal bütçenin yüzdesi	Ulusal bütçenin %7,4'ü (2022 tahmini)

Okul Yaşam Beklentisi

Erkek	12 yıl
Genel	12 yıl (2022 tahmini)
Kadın	12 yıl

Büyük Kentsel Alanlar

3,768 milyon - Kumasi; 2,660 milyon - ACCRA (başkent); 1,078 milyon - Sekondi-Takoradi (2023)

Bağımlılık Oranları

Potansiyel destek oranı	13,1 (2025 tahmini)
Genç bağımlılık oranı	63,2 (2025 tahmini)
Toplam bağımlılık oranı	70,8 (2025 tahmini)
Yaşlı bağımlılık oranı	7,6 (2025 tahmini)

Yetişkin Obezite Oranı

%10,9 (2016)

Toplam Doğurganlık Hızı

3,51 çocuk/kadın (2025 tahmini)

Hastane Yatağı Yoğunluğu

0,7 yatak/1.000 kişi (2015 tahmini)

Sanitasyon Tesislerine Erişim

İyileştirilmiş - toplam

Nüfusun %73,1'i (2022 tahmini)

Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)

%53,4 (2022 tahmini)

Doğumda Beklenen Yaşam Süresi

Erkek	68,4 yıl
Genel	70,1 yıl (2024 tahmini)
Kadın	71,8 yıl

İlk Doğumda Annenin Ortalama Yaşı

22,1 yıl (2022 tahmini)

5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar

%12 (2022 tahmini)

Gana Hükümet Verileri

Anayasa

31 Mart 1992'de hazırlanmış, 28 Nisan 1992'de onaylanmış ve ilan edilmiş, 7 Ocak 1993'te yürürlüğe girmiştir

Başkent

Adı	Accra
Etimoloji	Ad, Akan dilinde 'karınca' anlamına gelen nkran sözcüğünden türemiştir
Saat farkı	UTC 0 (Washington DC'nin 5 saat ilerisinde)
Coğrafi koordinatlar	5 33 K, 0 13 B

Ülke Adı

Eski adı	Altın Kıyı (Gold Coast)
Etimoloji	13. yüzyıldan önce bölgenin büyük bir bölümüne hükmeden kabile liderinden adını almaktadır; eski adı Altın Kıyı ise 15. yüzyılın sonlarında Portekizlilerin bölgede keşfettiği altından gelmektedir
Uzun resmi adı	Gana Cumhuriyeti
Kısa resmi adı	Gana

Ulusal Marş

Başlık	God Bless Our Homeland Ghana (Tanrı Anavatanımız Gana'yı Korusun)
Söz/Müzik	Bilinmiyor / Philip GBEHO
Kabul tarihi	Müzik 1957'de; sözler 1966'da kabul edilmiştir

Hukuk Sistemi

İngiliz ortak hukuku ve örf-adet hukukunun karma sistemi

Ulusal Bayram

Bağımsızlık Günü, 6 Mart (1957)

Vatandaşlık

Soydan vatandaşlık	En az bir ebeveynin veya büyükebeveynin Gana vatandaşı olması gerekmektedir
Çifte vatandaşlık	Tanınır
Doğumla vatandaşlık	Hayır
Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı	5 yıl

Hükümet Tipi

Başkanlık cumhuriyeti

Ulusal Renkler

Kırmızı, sarı, yeşil, siyah

Yargı Organı

Alt mahkemeler	İstinaf mahkemesi; Yüksek Hukuk Mahkemesi; bölge mahkemesi; bölgesel mahkemeler
En yüksek mahkeme	Yüksek Mahkeme (başyargıç ve 13 yargıçtan oluşur)

Yasama Organı

Yapı	Tek meclisli
Meclis adı	Parlamento
Görev süresi	4 yıl
Seçim sistemi	Çoğunluk sistemi
Koltuk sayısı	276 (tamamı doğrudan seçimle)
Son seçim tarihi	7 Aralık 2024
Bir sonraki seçim	Aralık 2028
Seçim sonuçları	NDC: 183; NPP: 88; Diğer: 4
Kadın temsilci oranı	%14,5

Bağımsızlık

6 Mart 1957 (Birleşik Krallık'tan)

Siyasi Partiler

APC; CPP; GFP; GUM; GCPP; LPG; NDC; NDP; NPP; PNC; PPP; UFP; UPP

İdari Birimler

16 bölge: Ahafo, Ashanti, Bono, Bono East, Central, Eastern, Greater Accra, North East, Northern, Oti, Savannah, Upper East, Upper West, Volta, Western, Western North

Ulusal Semboller

Siyah yıldız, altın kartal

Yürütme Organı

Seçim süreci	Cumhurbaşkanı ve yardımcısı aynı listede mutlak çoğunlukla, gerekirse 2 turda 4 yıllık görev süresi için doğrudan seçilir
Son seçim tarihi	7 Aralık 2024
Bir sonraki seçim	7 Aralık 2028
Seçim sonuçları	2024: MAHAMA (NDC) birinci turda seçildi; oy oranı %56,5
Devlet ve hükümet başkanı	Cumhurbaşkanı John Dramani MAHAMA (7 Ocak 2025'ten itibaren)

Oy Kullanma Hakkı

18 yaş ve üzeri; evrensel

UNESCO Dünya Mirası

2 alan (her ikisi kültürel): Volta, Greater Accra, Central ve Western Bölgelerindeki Kaleler ve Kasteller; Asante Geleneksel Binaları

Gana Askeri ve Güvenlik Verileri

Askeri Not

Gana Silahlı Kuvvetleri, Batı Afrika'nın en istikrarlı ve deneyimli ordularından biri olarak bölgesel barış gücü operasyonlarına etkin biçimde katılmaktadır. BM barış gücü misyonlarına personel katkısı açısından dünya liderlerinden biri olan Gana, ECOWAS çerçevesinde bölgesel güvenliğe önemli katkı sağlamaktadır (2025)