Kuzey Makedonya ve Türkiye Arasındaki Ticaret

Kuzey Makedonya, AB adaylık süreci ve NATO üyeliği sayesinde Batı entegrasyonu yolunda ilerleyen küçük bir Balkan ekonomisidir. Otomotiv parçaları (bölgesel Alman otomotiv tedarik zincirine dahil), tekstil, gıda işleme ve çelik önemli sanayi dalları arasındadır. Yüksek genç işsizliği ve beyin göçü yapısal sorunlar olmaya devam etmektedir.

Türkiye ile Kuzey Makedonya arasındaki ticaret ve ilişkiler, bölgedeki en güçlü ikili ilişkilerden biri olarak değerlendirilmektedir. İkili ticaret hacminin 400-600 milyon dolar bandında olduğu tahmin edilmektedir. Türkiye Kuzey Makedonya'ya tekstil ve hammadde, makine ve ekipman, demir-çelik ürünleri, gıda ürünleri ihraç ederken Kuzey Makedonya'dan tekstil yarı mamulleri ve gıda ürünleri almaktadır. Ülkedeki Türk azınlık (yaklaşık %3,9) ve Müslüman Arnavut nüfusla (yaklaşık %24,3) kültürel ve dini bağlar, iki ülke arasındaki ilişkileri beslemektedir. Türk inşaat şirketleri ülkede çeşitli altyapı projeleri üstlenmiştir.

Kuzey Makedonya Ekonomi Verileri

Döviz

Makedonyalı Denarı (MKD) / ABD Doları

İhracat

İhracat Ortakları	Almanya ~40%, Sırbistan ~5%, Kosova ~5%, Yunanistan ~4%, Belçika ~4% (tahmin)
İhraç Edilen Mallar	Demir ve çelik ürünleri, tekstil ve giyim, gıda ürünleri, ilaç

İthalat

İthalat Ortakları	Almanya ~15%, BK ~12%, Yunanistan ~9%, Sırbistan ~8%, Türkiye ~7% (tahmin)
İthal Edilen Mallar	Makine ve ekipman, petrol ürünleri, otomobiller, kimyasallar, tekstil

Sanayiler

Gıda işleme, içecek, tekstil, kimyasallar, demir, çelik, çimento, enerji, ilaç, otomotiv parçaları

İş Gücü

779.200 (2024 tahmini)

Tarım Ürünleri

Biber, süt, buğday, patates, üzüm, arpa, lahana, mısır, karpuz, domates (2023)

İşsizlik Oranı

2024	%13,5
2023	%13,2
2022	%14,5

Genel Değerlendirme

Üst-orta gelirli Avrupa ekonomisi; büyüme özel tüketim, kamu altyapı yatırımları ve ücret artışıyla desteklenmektedir; AB üyelik sürecinde ilerleme durdu; yüksek emeklilik, ücret ve faiz ödemeleri nedeniyle artan kamu borcu; göç, düşük üretkenlik artışı ve yönetişim konularında yapısal zorluklar

Kişi Başına GSYİH

2024	24.500 dolar
2023	23.300 dolar
2022	22.800 dolar

GSYİH Büyüme Hızı

2024	%2,8
2023	%2,1
2022	%2,8

GSYİH (Resmi Döviz Kuru)

16,685 milyar dolar (2024 tahmini)

Sanayi Üretim Büyüme Hızı

%1,8 (2024 tahmini)

Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi

Hizmetler	%59,2 (2024 tahmini)
Sanayi	%22,7 (2024 tahmini)
Tarım	%6 (2024 tahmini)

Genç İşsizlik Oranı (15-24 yaş)

Genel

%30,3 (2024 tahmini)

Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)

2024	%3,5
2023	%9,4
2022	%14,2

Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH

2024	43,844 milyar dolar
2023	42,668 milyar dolar
2022	41,801 milyar dolar

Kuzey Makedonya Halk ve Toplum Verileri

Diller

Makedonca (resmi) %61,4; Arnavutça (resmi) %24,3; Türkçe %3,4; Romanca %1,7; Diğer (Aromanca ve Boşnakça dahil) %2; Belirtilmemiş %7,2 (2021 tahmini)

Dinler

Ortodoks	%46,1
İslam	%32,2
Hristiyan	%13,2
Diğer	%7,2
Diğer (ateist, Katolik, Protestan)	<%1 (2021 tahmini)

Milliyet

İsim	Makedonyalı(lar)
Sıfat	Makedonya

Kentleşme

Kentleşme hızı	Yıllık %0,61 değişim (2020-25 tahmini)
Kentsel nüfus oranı	Toplam nüfusun %59,5'i (2023)

Medyan Yaş

Erkek	39,4 yıl
Genel	40,9 yıl (2025 tahmini)
Kadın	41,6 yıl

Doğum Oranı

10,07 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)

Etnik Gruplar

Makedonyalı %58,4; Arnavut %24,3; Türk %3,9; Roman %2,5; Sırp %1,3; Diğer %2,3; Etnik kimlik verisi mevcut değil %7,2 (2021 tahmini)

Okuryazarlık

Kadın

%97,8 (2018 tahmini)

Toplam Nüfus

Erkek	1.065.634
Genel	2.137.556 (2025 tahmini)
Kadın	1.071.922

Yaş Yapısı

15-64 yaş	%68,4 (Erkek: 740.649 / Kadın: 719.627)
65 yaş ve üzeri	%15,6 (Erkek: 147.655 / Kadın: 186.323) (2024 tahmini)
0-14 yaş	%16 (Erkek: 176.423 / Kadın: 164.945)

Ölüm Oranı

9,62 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)

Cinsiyet Oranı

Doğumda	1,07 erkek/kadın
Toplam nüfus	0,99 erkek/kadın (2024 tahmini)

Net Göç Hızı

0,38 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)

Hekim Yoğunluğu

2,94 hekim/1.000 kişi (2022)

Anne Ölüm Oranı

3 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)

Bebek Ölüm Oranı

Erkek	7,9 ölüm/1.000 canlı doğum
Genel	6,8 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini)
Kadın	6 ölüm/1.000 canlı doğum

İçme Suyu Erişimi

İyileştirilmiş - toplam

Nüfusun %97,8'i (2022 tahmini)

Nüfus Artış Hızı

%0,08 (2025 tahmini)

Sağlık Harcamaları

GSYİH'nin yüzdesi	GSYİH'nin %8,5'i (2021)
Ulusal bütçenin yüzdesi	Ulusal bütçenin %12,4'ü (2022 tahmini)

Okul Yaşam Beklentisi

Erkek	14 yıl
Genel	15 yıl (2022 tahmini)
Kadın	15 yıl

Büyük Kentsel Alanlar

611.000 - ÜSKÜP (başkent) (2023)

Bağımlılık Oranları

Potansiyel destek oranı	4,2 (2025 tahmini)
Genç bağımlılık oranı	23,3 (2025 tahmini)
Toplam bağımlılık oranı	46,9 (2025 tahmini)
Yaşlı bağımlılık oranı	23,6 (2025 tahmini)

Yetişkin Obezite Oranı

%22,4 (2016)

Toplam Doğurganlık Hızı

1,53 çocuk/kadın (2025 tahmini)

Hastane Yatağı Yoğunluğu

4,2 yatak/1.000 kişi (2020 tahmini)

Sanitasyon Tesislerine Erişim

İyileştirilmiş - toplam

Nüfusun %99,4'ü (2022 tahmini)

Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)

%66,1 (2021 tahmini)

Doğumda Beklenen Yaşam Süresi

Erkek	75,3 yıl
Genel	77,3 yıl (2024 tahmini)
Kadın	79,6 yıl

İlk Doğumda Annenin Ortalama Yaşı

26,9 yıl (2020 tahmini)

5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar

%0,9 (2019 tahmini)

Kuzey Makedonya Hükümet Verileri

Anayasa

17 Kasım 1991'de kabul edilmiş, 20 Kasım 1991'de yürürlüğe girmiştir

Başkent

Adı	Üsküp (Skopje)
Etimoloji	İliryalı veya Makedonyalı kökenlidir; anlamı belirsizdir; Roma dönemindeki adı Scupi'den türemektedir
Yaz saati	+1 saat; Mart'ın son Pazarı - Ekim'in son Pazarı
Saat farkı	UTC+1 (Washington DC'nin 6 saat ilerisinde)
Coğrafi koordinatlar	42 00 K, 21 26 D

Ülke Adı

Eski adı	Demokratik Federal Makedonya, Makedonya Halk Cumhuriyeti, Makedonya Sosyalist Cumhuriyeti, Makedonya Cumhuriyeti
Etimoloji	MÖ 7 ila 2. yüzyıllar arasındaki antik Makedon Krallığı'ndan gelmektedir; adın kökeni belirsizdir; Yunan mitolojisinde Zeus'un oğlu Makedon'a, Yunanca makednos (kuyruk) veya İliryaca maketia (sığır) sözcüklerine atıfta bulunabilir
Uzun resmi adı	Kuzey Makedonya Cumhuriyeti
Yerel uzun adı	Republika Severna Makedonija
Kısa resmi adı	Kuzey Makedonya

Ulusal Marş

Başlık	Denes nad Makedonija (Bugün Makedonya'nın Üzerinde)
Söz/Müzik	Vlado MALESKİ / Todor SKALOVSKİ
Kabul tarihi	1943'te yazılmış, 1991'de kabul edilmiştir

Hukuk Sistemi

Medeni hukuk sistemi; yasama işlemlerinin yargısal denetimi

Ulusal Bayram

Bağımsızlık Günü, 8 Eylül (1991)

Ulusal Sembol

Sekiz ışınlı güneş

Vatandaşlık

Soydan vatandaşlık	En az bir ebeveynin Kuzey Makedonya vatandaşı olması gerekmektedir
Çifte vatandaşlık	Tanınmaz
Doğumla vatandaşlık	Hayır
Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı	8 yıl

Hükümet Tipi

Parlamenter cumhuriyet

Ulusal Renkler

Kırmızı, sarı

Yargı Organı

Alt mahkemeler	İstinaf Mahkemeleri; Temel Mahkemeler
En yüksek mahkemeler	Yüksek Mahkeme (22 yargıç); Anayasa Mahkemesi (9 yargıç)

Yasama Organı

Yapı	Tek meclisli
Meclis adı	Cumhuriyet Meclisi (Sobranie)
Görev süresi	4 yıl
Seçim sistemi	Karma sistem
Koltuk sayısı	123 (tamamı doğrudan seçimle)
Son seçim tarihi	8 Mayıs 2024
Bir sonraki seçim	Mayıs 2028
Seçim sonuçları	VMRO-DPMNE koalisyonu: 58; Demokratik Entegrasyon Birliği (DUI) koalisyonu: 18; SDSM koalisyonu: 18; VLEN koalisyonu: 14; ZNAM: 6; Sol (Levica): 6
Kadın temsilci oranı	%39,2

Bağımsızlık

8 Eylül 1991 (Yugoslavya'dan bağımsızlığı onaylayan referandum)

Siyasi Partiler

AfA/ASH; Alternatif; BESA; GROM; DS; LD; PDSH; DPSM; DOM; BDI; PDE; VMRO-DPMNE; VMRO-NP; LDP; NSDP; SDSM; SPM; SSM; Sol (Levica); LP; TDP; THP ve diğerleri

İdari Birimler

80 belediye ve 1 şehir (Üsküp)

Yürütme Organı

Seçim süreci	Cumhurbaşkanı değiştirilmiş 2 turlu sistemle doğrudan seçilmektedir; 5 yıllık dönem için seçilir (ikinci dönem için de seçilebilir)
Devlet başkanı	Cumhurbaşkanı Gordana SİLJANOVSKA-DAVKOVA (12 Mayıs 2024'ten itibaren)
Son seçim tarihi	24 Nisan - 8 Mayıs 2024
Bir sonraki seçim	2029
Seçim sonuçları	2024: Gordana SİLJANOVSKA-DAVKOVA (VMRO-DPMNE) ikinci turda %69 oranıyla seçildi; 2024: Hristijan MİCKOSKİ başbakan seçildi; Meclis oyu: 77'ye karşı 22
Hükümet başkanı (Başbakan)	Hristijan MİCKOSKİ (23 Haziran 2024'ten itibaren)

Oy Kullanma Hakkı

18 yaş ve üzeri; evrensel

UNESCO Dünya Mirası

2 alan (her ikisi de doğal): Ohrid Bölgesi'nin Doğal ve Kültürel Mirası; Karpatlar'ın Antik ve İlkel Kayın Ormanları

Kuzey Makedonya Askeri ve Güvenlik Verileri

Askeri Not

Kuzey Makedonya 2020'de NATO'ya katılmıştır. Türkiye ile Kuzey Makedonya arasındaki ilişkiler, NATO ittifakı çerçevesinde güçlüdür. Ülkedeki Türk ve Müslüman azınlık (nüfusun yaklaşık %35-40'ı), Türkiye ile güçlü kültürel ve siyasi bağların sürmesini sağlamaktadır. Türkiye, Kuzey Makedonya'nın AB ve NATO üyelik süreçlerini desteklemiştir (2025)

Askeri Harcamalar

Not	GSYİH'nin yaklaşık %1,5-2'si; NATO üyeliği taahhütleri doğrultusunda savunma harcamaları artış eğilimindedir

Askeri Personel Gücü

Yaklaşık 8.000 aktif personel (2025)

Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri

Kuzey Makedonya Silahlı Kuvvetleri (Macedonian Army): Kara Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri; Kuzey Makedonya Polisi İçişleri Bakanlığı'na bağlıdır (2025)

Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü

18 yaş ve üzeri; gönüllü askerlik; zorunlu askerlik 2007'de kaldırılmıştır (2025)

Kuzey Makedonya