Karadağ
Güneydoğu Avrupa; Adriyatik Denizi ile Sırbistan arasında
Karadağ ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Karadağ arasındaki ticaret oldukça sınırlı bir hacme sahip olup ikili ticaret hacminin 100-200 milyon dolar bandında olduğu tahmin edilmektedir. Türk şirketleri, özellikle inşaat ve turizm alanlarında Karadağ'da yatırımlar gerçekleştirmiştir. Türkiye'den Karadağ'a gelen turistler, ikili ilişkiler açısından önemli bir canlılık unsuru oluşturmaktadır. NATO çerçevesindeki ortak üyelik, siyasi ve güvenlik alanındaki ilişkileri desteklemektedir.
Döviz
Euro (EUR); AB üyesi olmayan ülke olarak fiilen kullanılmaktadır
İhracat
| İhracat Ortakları | Sırbistan, İtalya, Bosna-Hersek, Çin, Almanya (tahmin) |
| İhraç Edilen Mallar | Alüminyum, çelik, tekstil, gıda, mobilya |
İthalat
| İthalat Ortakları | Sırbistan, Çin, İtalya, Almanya, Yunanistan (tahmin) |
| İthal Edilen Mallar | Rafine petrol, makine ve ekipman, gıda, elektronik |
Sanayiler
Çelik, alüminyum, tarımsal işleme, tüketim malları, turizm
İş Gücü
245.300 (2024 tahmini)
Gini Katsayısı
34,3 (2021 tahmini)
Havale Gelirleri
| 2024 | GSYİH'nin %10,6'sı |
| 2023 | GSYİH'nin %10,7'si |
| 2022 | GSYİH'nin %13,3'ü |
Tarım Ürünleri
Süt, patates, karpuz, üzüm, koyun sütü, lahana, portakal, yumurta, keçi sütü, incir (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %14,1 |
| 2023 | %14,7 |
| 2022 | %14,9 |
Genel Değerlendirme
Üst-orta gelirli, küçük Balkan ekonomisi; fiili para birimi olarak euro kullanılıyor; turizm ve sanayi üretimindeki yavaşlama nedeniyle azalan büyüme; AB üyelik sürecine yeni ivme; enerji fiyat tavanı ve düşen gıda ile hizmet fiyatları enflasyonu düşürüyor
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 27.900 dolar |
| 2023 | 27.000 dolar |
| 2022 | 25.400 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %3 |
| 2023 | %6,3 |
| 2022 | %6,4 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
8,07 milyar dolar (2024 tahmini)
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %62,1 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %11,6 (2024 tahmini) |
| Tarım | %5,2 (2024 tahmini) |
Yoksulluk Sınırı Altındaki Nüfus
%20,3 (2021 tahmini)
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %3,3 |
| 2023 | %8,6 |
| 2022 | %13 |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 17,375 milyar dolar |
| 2023 | 16,862 milyar dolar |
| 2022 | 15,857 milyar dolar |
Diller
Sırpça %42,9; Karadağca (resmi) %37; Boşnakça %5,3; Arnavutça %5,3; Sırpça-Hırvatça %2; Diğer %3,5; Belirtilmemiş %4 (2011 tahmini)
Dinler
| Ortodoks | %72,1 |
| Müslüman | %19,1 |
| Katolik | %3,4 |
| Belirtilmemiş | %2,6 (2011 tahmini) |
| Diğer | %1,5 |
| Ateist | %1,2 |
Milliyet
| İsim | Karadağlı(lar) |
| Sıfat | Karadağ |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %0,45 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %68,5'i (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 39,5 yıl |
| Genel | 41,5 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 42,5 yıl |
Doğum Oranı
10,77 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
Karadağlı %45; Sırp %28,7; Boşnak %8,7; Arnavut %4,9; Müslüman %3,3; Roman %1; Hırvat %1; Diğer %2,6; Belirtilmemiş %4,9 (2011 tahmini)
Okuryazarlık
| Erkek | %99,2 (2018 tahmini) |
| Toplam nüfus | %98,5 (2018 tahmini) |
| Kadın | %97,9 (2018 tahmini) |
Toplam Nüfus
| Erkek | 294.482 |
| Genel | 599.849 (2024 tahmini) |
| Kadın | 305.367 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %64,4 (Erkek: 192.631 / Kadın: 193.515) |
| 65 yaş ve üzeri | %17,9 (Erkek: 47.243 / Kadın: 60.258) (2024 tahmini) |
| 0-14 yaş | %17,7 (Erkek: 54.608 / Kadın: 51.594) |
Ölüm Oranı
10,29 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,04 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 0,96 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
-5,03 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
2,78 hekim/1.000 kişi (2023)
Anne Ölüm Oranı
6 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 2,7 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 3,1 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 3,7 ölüm/1.000 canlı doğum |
Tütün Kullanımı
| Kadın | %33,1 (2025 tahmini) |
| Genel | %31,6 (2025 tahmini) |
| Erkek | %29,9 (2025 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %98,9'u (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%-0,46 (2025 tahmini)
Sağlık Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %10,6'sı (2021) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %16,3'ü (2022 tahmini) |
Okul Yaşam Beklentisi
| Erkek | 15 yıl |
| Genel | 16 yıl (2023 tahmini) |
| Kadın | 16 yıl |
Büyük Kentsel Alanlar
177.000 - PODGORİCA (başkent) (2018)
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 3,6 (2024 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 27,5 (2024 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 55,3 (2024 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 27,8 (2024 tahmini) |
Yetişkin Obezite Oranı
%23,3 (2016)
Toplam Doğurganlık Hızı
1,8 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Hastane Yatağı Yoğunluğu
3,8 yatak/1.000 kişi (2020 tahmini)
Sanitasyon Tesislerine Erişim
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %98,1'i (2022 tahmini) |
Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)
%57,6 (2018 tahmini)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 75,8 yıl |
| Genel | 78,2 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 80,7 yıl |
İlk Doğumda Annenin Ortalama Yaşı
26,3 yıl (2010 tahmini)
5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar
%3,7 (2018 tahmini)
Anayasa
22 Ekim 2007'de kabul edilmiştir
Başkent
| Adı | Podgorica |
| Etimoloji | Slavca 'dağın altında' anlamına gelir; pod (altında) ve gora (dağ) sözcüklerinden oluşur |
| Yaz saati | +1 saat; Mart'ın son Pazarı - Ekim'in son Pazarı |
| Saat farkı | UTC+1 (Washington DC'nin 6 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 42 26 K, 19 16 D |
Ülke Adı
| Eski adı | Karadağ Halk Cumhuriyeti, Karadağ Sosyalist Cumhuriyeti, Karadağ Cumhuriyeti |
| Etimoloji | İtalyanca Montenegro 'karanlık dağ' anlamına gelir; Sırpça-Hırvatça Crna Gora'nın çevirisidir; her iki ad da dağlık bölgedeki koyu renkli iğne yapraklı ormanlara atıfta bulunur |
| Yerel adı | Crna Gora |
| Kısa resmi adı | Karadağ |
Ulusal Marş
| Başlık | Oj, svijetla majska zoro (Ey, Parlak Mayıs Şafağı) |
| Söz/Müzik | Sekula DRLJEVİC / düzenleyen Zarko MİKOVİC |
| Kabul tarihi | 2004 |
Hukuk Sistemi
Medeni hukuk
Ulusal Bayram
Devlet Günü, 13 Temmuz (1878, 1941)
Ulusal Sembol
Çift başlı kartal
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Karadağ vatandaşı olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Tanınmaz |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 10 yıl |
Hükümet Tipi
Parlamenter cumhuriyet
Ulusal Renkler
Kırmızı, altın
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | İdare Mahkemeleri; İstinaf Mahkemesi; Ticaret Mahkemeleri; Yüksek Mahkemeler; temel mahkemeler |
| En yüksek mahkemeler | Yüksek Mahkeme (mahkeme başkanı, başkan yardımcısı ve 15 yargıçtan oluşur); Anayasa Mahkemesi (mahkeme başkanı ve 7 yargıçtan oluşur) |
Yasama Organı
| Yapı | Tek meclisli |
| Meclis adı | Parlamento (Skupstina) |
| Görev süresi | 4 yıl |
| Seçim sistemi | Orantılı temsil |
| Koltuk sayısı | 81 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 11 Haziran 2023 |
| Bir sonraki seçim | Haziran 2027 |
| Seçim sonuçları | Avrupa Şimdi: 24; Birlikte!: 21; Karadağ'ın Geleceği İçin: 13; Cesaret Sayılır!: 11; Açık!: 6; Diğer: 6 |
| Kadın temsilci oranı | %27,2 |
Bağımsızlık
3 Haziran 2006 (Sırbistan ve Karadağ Devlet Birliği'nden)
Siyasi Partiler
Arnavut İttifakı; AA; LDSH; Boşnak Partisi; URA; HGI; DEMOS; DSCG; Demokratlar; DPS; DNP; Europe Now!; ZBCG; LP; FORCA; NSD; SD; SNP; UCG; RP ve diğerleri
İdari Birimler
25 belediye
Yürütme Organı
| Seçim süreci | Cumhurbaşkanı gerekirse 2 turlu mutlak çoğunluk oylamasıyla doğrudan halk oyuyla 5 yıllık dönem için seçilmektedir |
| Devlet başkanı | Cumhurbaşkanı Jakov MİLATOVİC (20 Mayıs 2023'ten itibaren) |
| Son seçim tarihi | 19 Mart 2023, ikinci tur 2 Nisan 2023 |
| Bir sonraki seçim | 2028 |
| Seçim sonuçları | 2023: Jakov MİLATOVİC ikinci turda %58,9 oranıyla seçildi |
| Hükümet başkanı (Başbakan) | Milojko SPAJİC (31 Ekim 2023'ten itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel
UNESCO Dünya Mirası
4 alan (3 kültürel, 1 doğal): Kotor'un Doğal ve Kültürel-Tarihi Bölgesi (k); Durmitor Milli Parkı (d); Stećci Ortaçağ Mezar Taşları (k); Kotor'un Venedik Savunma Yapıları (k)
Askeri Not
Karadağ 2017'de NATO'ya katılmıştır. Türkiye ile Karadağ, NATO çerçevesinde müttefik ilişkisi sürdürmektedir. Adriyatik kıyısındaki turizm potansiyeli ve liman altyapısı açısından Türk yatırımcıların ilgisi giderek artmaktadır (2025)
Askeri Harcamalar
| Not | GSYİH'nin yaklaşık %1,5-2'si; NATO üyeliği taahhütleri doğrultusunda savunma harcamaları artış eğilimindedir |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 2.000-2.500 aktif VCG personeli (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Karadağ Silahlı Kuvvetleri (Vojska Crne Gore, VCG): Kara Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri; Karadağ Polisi İçişleri Bakanlığı'na bağlıdır (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
18 yaş; gönüllü askerlik (2025)
