Portekiz
Güneybatı Avrupa; İspanya'nın batısında Kuzey Atlantik Okyanusu kıyısında
Portekiz ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Portekiz arasındaki ticaret sınırlı düzeyde olmakla birlikte büyüme potansiyeli taşımaktadır. İkili ticaret hacminin 500 milyon - 1 milyar dolar bandında olduğu tahmin edilmektedir. Türkiye Portekiz'e tekstil ve hazır giyim, makine ve ekipman, otomotiv parçaları, demir-çelik ürünleri ve kimyasallar ihraç ederken Portekiz'den şarap, mantar ve mantar ürünleri, zeytinyağı, balık ürünleri ve makine almaktadır. Her iki ülke de NATO müttefikidir.
Portekiz Yaklaşan Fuarlar
Döviz
Euro (EUR) / ABD Doları
Bütçe
| Gelirler | 112,802 milyar dolar (2023 tahmini) |
| Harcamalar | 109,044 milyar dolar (2023 tahmini) |
İhracat
| İhracat Ortakları | İspanya ~26%, Fransa ~13%, Almanya ~12%, BK ~6%, ABD ~5% (tahmin) |
| İhraç Edilen Mallar | Otomobil ve parçaları, makine ve ekipman, petrol rafine ürünleri, tekstil ve giyim, şarap, mantar |
İthalat
| İthalat Ortakları | İspanya ~33%, Almanya ~11%, Fransa ~7%, Çin ~6%, Hollanda ~5% (tahmin) |
| İthal Edilen Mallar | Ham petrol, ham madde, makine ve ekipman, elektrikli teçhizat, gıda ürünleri |
Sanayiler
Tekstil, giyim, ayakkabı, ahşap ve mantar, kâğıt hamuru, kimyasallar, otomobil ve parçaları, porselen, seramik, camlar, teknoloji, telekomünikasyon, şarap, gemi yapımı; turizm, plastikler, finans hizmetleri
İş Gücü
5,464 milyon (2024 tahmini)
Gini Katsayısı
36,3 (2022 tahmini)
Tarım Ürünleri
Süt, domates, zeytinler, üzüm, mısır, domuz eti, patates, tavuk, elma, portakal (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %6,4 |
| 2023 | %6,6 |
| 2022 | %6,1 |
Genel Değerlendirme
Yüksek gelirli AB ve Euro Bölgesi ekonomisi; güçlü hizmetler sektörü turizm ve bankacılık tarafından yönlendiriliyor; sıkı işgücü piyasası; özel tüketim, ticaret fazlası ve AB fonlarından kamu yatırımı büyümeyi destekliyor; azalan kamu borcu
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 41.900 dolar |
| 2023 | 41.600 dolar |
| 2022 | 41.100 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %1,9 |
| 2023 | %2,6 |
| 2022 | %7 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
308,683 milyar dolar (2024 tahmini)
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %66,4 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %18,4 (2024 tahmini) |
| Tarım | %2 (2024 tahmini) |
Yoksulluk Sınırı Altındaki Nüfus
%16,4 (2021 tahmini)
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %2,4 |
| 2023 | %4,3 |
| 2022 | %7,8 |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 448,226 milyar dolar |
| 2023 | 439,745 milyar dolar |
| 2022 | 428,547 milyar dolar |
Diller
Portekizce (resmi), Mirandaca (resmi, ancak yerel kullanım)
Dinler
| Katolik | %68,1 |
| Geçerli değil | %12,9 |
| Yanıt vermeyenler | %2,2 |
| Protestan | %1,8 |
| Dini bağı olmayan | %12 |
| Diğer | %1 (2021 tahmini) |
Milliyet
| İsim | Portekizli(ler) (Portuguese) |
| Sıfat | Portekiz |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %0,44 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %67,9'u (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 44,3 yıl |
| Genel | 46,8 yıl (2025 tahmini) — Avrupa'nın en yaşlı ülkelerinden biri |
| Kadın | 48,3 yıl |
Doğum Oranı
8,03 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
Portekizli %95; Portekiz'in eski Afrika, Asya (Han Çinlisi) ve Güney Amerika (Brezilyalı) sömürgelerinden gelen vatandaşlar ve diğer yabancı doğumlular %5
Toplam Nüfus
| Erkek | 4.831.166 |
| Genel | 10.194.277 (2025 tahmini) |
| Kadın | 5.363.111 |
Yaş Yapısı
| 65 yaş ve üzeri | %22,3 (Erkek: 908.578 / Kadın: 1.369.043) (2024 tahmini) |
| 0-14 yaş | %12,7 (Erkek: 662.419 / Kadın: 631.284) |
| 15-64 yaş | %65 (Erkek: 3.264.766 / Kadın: 3.371.087) |
Ölüm Oranı
10,92 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,05 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 0,9 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
1,78 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
5,85 hekim/1.000 kişi (2022)
Anne Ölüm Oranı
15 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 2,8 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 2,4 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 2,1 ölüm/1.000 canlı doğum |
Tütün Kullanımı
| Erkek | %26,1 (2025 tahmini) |
| Genel | %20,7 (2025 tahmini) |
| Kadın | %15,9 (2025 tahmini) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %4,6'sı (2022 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %10,4'ü (2022 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %99,3'ü (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%-0,11 (2025 tahmini)
Sağlık Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %10,6'sı (2022) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %14,8'i (2022 tahmini) |
Okul Yaşam Beklentisi
| Erkek | 17 yıl |
| Genel | 18 yıl (2022 tahmini) |
| Kadın | 18 yıl |
Büyük Kentsel Alanlar
3,001 milyon - LİZBON (başkent); 1,325 milyon - Porto (2023)
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 2,9 (2025 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 19,3 (2025 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 54,3 (2025 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 35 (2025 tahmini) |
Yetişkin Obezite Oranı
%20,8 (2016)
Toplam Doğurganlık Hızı
1,46 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Hastane Yatağı Yoğunluğu
3,5 yatak/1.000 kişi (2020 tahmini)
Sanitasyon Tesislerine Erişim
Nüfusun %100'ü (2022 tahmini)
Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)
%50,6 (2021 tahmini)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 78,8 yıl |
| Genel | 81,9 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 85,2 yıl |
İlk Doğumda Annenin Ortalama Yaşı
29,9 yıl (2020 tahmini)
5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuklar
%0,9 (2016 tahmini)
Anayasa
2 Nisan 1976'da kabul edilmiş, 25 Nisan 1976'da yürürlüğe girmiştir
Başkent
| Adı | Lizbon |
| Etimoloji | Adın kökeni belirsizdir; bazıları efsanevi Yunan kahramanı Ulysses'e atıfta bulunurken diğerleri Fenikece alis-ubbo (neşeli körfez) sözcüğünden türediğini öne sürmektedir |
| Yaz saati | +1 saat; Mart'ın son Pazarı - Ekim'in son Pazarı |
| Saat farkı | UTC 0 (Washington DC'nin 5 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 38 43 K, 9 08 B |
Ülke Adı
| Etimoloji | Roma dönemi 'Portus Cale' (Cale Limanı) adından türemektedir; Cale kuzey Portekiz'deydi ve adının Latince calere (ılık olmak) sözcüğünden geldiği ileri sürülmektedir |
| Uzun resmi adı | Portekiz Cumhuriyeti |
| Yerel uzun adı | República Portuguesa |
| Kısa resmi adı | Portekiz |
Ulusal Marş
| Başlık | A Portuguesa (Portekizlinin Şarkısı) |
| Söz/Müzik | Henrique LOPES DE MENDONÇA / Alfredo KEIL |
| Kabul tarihi | 1911 |
Hukuk Sistemi
Medeni hukuk sistemi; Anayasa Mahkemesi yasama işlemlerini denetler
Ulusal Bayram
Portekiz Günü (Dia de Portugal), 10 Haziran (1580)
Ulusal Sembol
Armillary sphere (gökyüzündeki cisimleri modellemek için küresel bir astrolap)
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Portekiz vatandaşı olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Tanınır |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 10 yıl; Portekizce konuşan ülkeler için 6 yıl |
Hükümet Tipi
Yarı başkanlık cumhuriyeti
Ulusal Renkler
Kırmızı, yeşil
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | Yüksek İdare Mahkemesi; Sayıştay; istinaf, ilçe ve belediye mahkemeleri |
| En yüksek mahkemeler | Yüksek Mahkeme (12 yargıç); Anayasa Mahkemesi (13 yargıç) |
Yasama Organı
| Yapı | Tek meclisli |
| Meclis adı | Cumhuriyet Meclisi (Assembleia da República) |
| Görev süresi | 4 yıl |
| Seçim sistemi | Orantılı temsil |
| Koltuk sayısı | 230 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 18 Mayıs 2025 |
| Bir sonraki seçim | Eylül 2029 |
| Seçim sonuçları | PSD-CDS-PP koalisyonu: 88; Chega: 60; PS: 58; Diğer: 24 |
| Kadın temsilci oranı | %35,7 |
Bağımsızlık
1143 (Portekiz Krallığı tanındı); 1 Aralık 1640 (60 yıllık İspanyol yönetiminden sonra bağımsızlık yeniden sağlandı); 5 Ekim 1910 (cumhuriyet ilan edildi)
Siyasi Partiler
AD (PSD-CDS-PP); CDS-PP; PEV; Chega; IL; LIVRE; PAN; PCP; PSD; PS; BE; CDU
İdari Birimler
18 il ve 2 özerk bölge (Azorlar ve Madeira)
Yürütme Organı
| Seçim süreci | Cumhurbaşkanı gerektiğinde 2 turlu mutlak çoğunluk halk oyuyla doğrudan 5 yıllık dönem için seçilmektedir |
| Devlet başkanı | Cumhurbaşkanı Marcelo REBELO DE SOUSA (9 Mart 2016'dan itibaren) |
| Son seçim tarihi | 24 Ocak 2021 |
| Bir sonraki seçim | Ocak 2026 |
| Seçim sonuçları | 2021: Marcelo REBELO DE SOUSA birinci turda %60,7 oranıyla yeniden seçildi |
| Hükümet başkanı (Başbakan) | António Luís MONTENEGRO (2 Nisan 2024'ten itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel
UNESCO Dünya Mirası
17 alan (16 kültürel, 1 doğal): Tarihi Évora (k); Azorlar Angra do Heroísmo Tarihi Bölgesi (k); Sintra Kültürel Peyzajı (k); Madeira'nın Laurisilva Ormanı (d); Tarihi Guimarães (k); Lizbon'da Hiyeronimitler Manastırı ve Belém Kulesi (k); Tomar'daki Mesih Manastırı (k); Côa Vadisi ve Siega Verde'deki Tarih Öncesi Kaya Sanatı (k) ve diğerleri
Askeri Not
Portekiz NATO'nun kurucu üyesidir. Türkiye ile Portekiz, NATO ittifakı çerçevesinde müttefik ilişkisi sürdürmektedir. Portekiz'deki Türk diasporası sınırlı olmakla birlikte iki ülke arasında kültürel ve ticari bağlar mevcuttur (2025)
Askeri Harcamalar
| Not | GSYİH'nin yaklaşık %1,5-1,7'si; NATO taahhütlerinin altında ancak artış eğiliminde |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 25.000 aktif personel (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Portekiz Silahlı Kuvvetleri (Forças Armadas Portuguesas): Kara Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri; Ulusal Cumhuriyet Muhafızları (GNR) ve Kamu Güvenlik Polisi (PSP) İçişleri Bakanlığı'na bağlıdır (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
18-30 yaş; gönüllü askerlik; zorunlu askerlik 2004'te kaldırılmıştır (2025)
