Arnavutluk
Güneydoğu Avrupa; Adriyatik Denizi ve İyon Denizi kıyısında, güneyinde Yunanistan, kuzeyinde Karadağ ve Kosova ile sınır komşusu
Arnavutluk ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye, Arnavutluk'un ithalat ortakları arasında 2023 yılı itibarıyla %9'luk payla üçüncü sıraya yerleşmiş; İtalya ve Çin'in ardından gelmiştir. Türkiye; otomobil, tekstil ve sanayi malları başta olmak üzere geniş bir ürün yelpazesiyle Arnavutluk pazarına ihracat gerçekleştirmektedir. Bu tablo, iki ülke arasındaki köklü ticari ve kültürel bağların somut bir yansımasıdır. Buna karşın Arnavutluk, ihracatını ağırlıklı olarak İtalya ve Yunanistan'a yapmakta; bu ülkelere hazır giyim, ayakkabı ve elektrik ihraç etmektedir.
Türkiye-Arnavutluk ilişkileri, ticaretin çok ötesine geçen geniş bir perspektife sahiptir. İki ülke arasındaki tarihi bağlar ve Arnavutluk'un ağırlıklı olarak Müslüman nüfusu, Türkiye'nin ülkeye yönelik ilgisini her alanda beslemektedir. Türk inşaat firmaları, bankalar ve perakende zincirleri Arnavutluk pazarında aktif biçimde faaliyet göstermekte; altyapı ve konut projelerine yönelik Türk yatırımları sürekli artış kaydetmektedir. Arnavutluk'un AB üyeliğine yönelik sağlam görünümü ve istikrarlı büyüme performansı, onu Türk iş dünyası için bölgenin en cazip yatırım destinasyonlarından biri konumuna taşımaktadır.
Arnavutluk Yaklaşan Fuarlar
Bütçe
| Gelirler | 6,636 milyar dolar (2023 tahmini) |
| Harcamalar | 6,966 milyar dolar (2023 tahmini) |
İhracat
Değer
| 2024 | 9,848 milyar dolar |
| 2023 | 9,099 milyar dolar |
| 2022 | 7,057 milyar dolar |
İhracat Ortakları
İtalya %41, Yunanistan %10, Almanya %5, İspanya %5, Sırbistan %4 (2023)
İhraç Edilen Mallar
Hazır giyim, ayakkabı, elektrik, ham petrol, demir alaşımları (2023)
İthalat
Değer
| 2024 | 11,697 milyar dolar |
| 2023 | 10,374 milyar dolar |
| 2022 | 9,016 milyar dolar |
İthalat Ortakları
İtalya %22, Çin %11, Türkiye %9, Almanya %7, Yunanistan %6 (2023)
İthal Edilen Mallar
Otomobil, rafine petrol, hazır giyim, ambalajlı ilaç, demir çubuklar (2023)
Sanayiler
Gıda; ayakkabı, hazır giyim ve tekstil; kereste, petrol, çimento, kimyasallar, madencilik, ana metaller, hidroelektrik
Kamu Borcu
GSYİH'nin %81,9'u (2021 tahmini)
İşgücü
1,37 milyon (2024 tahmini)
Dış Borç
5,363 milyar dolar (2023 tahmini)
Gini Katsayısı
29,4 (2020 tahmini)
Havale Gelirleri
| 2024 | GSYİH'nin %8,4'ü |
| 2023 | GSYİH'nin %8,6'sı |
| 2022 | GSYİH'nin %9,2'si |
Tarım Ürünleri
Süt, mısır, domates, karpuz, patates, buğday, üzüm, soğan, salatalık/kornişon, zeytin (2023)
İşsizlik Oranı
| 2024 | %10,3 |
| 2023 | %10,2 |
| 2022 | %10,2 |
Cari Hesap Dengesi
| 2024 | -646,107 milyon dolar |
| 2023 | -281,7 milyon dolar |
| 2022 | -1,117 milyar dolar |
Genel Değerlendirme
Orta-üst gelirli Balkan ekonomisi; AB üyeliği adayı; büyüme turizm, tarım, madencilik, inşaat ve özel tüketim tarafından desteklenmektedir; kamu borcunu azaltmak amacıyla gelir toplama ve vergi uyumunu artırmaya yönelik mali konsolidasyon sürdürülmektedir; zayıf yönetişim, yolsuzluk ve yüksek göç oranları başlıca sorunlar arasındadır
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 18.900 dolar |
| 2023 | 18.000 dolar |
| 2022 | 17.100 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %4 |
| 2023 | %3,9 |
| 2022 | %4,8 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
27,178 milyar dolar (2024 tahmini)
Döviz ve Altın Rezervleri
| 2024 | 6,516 milyar dolar |
| 2023 | 6,455 milyar dolar |
| 2022 | 5,266 milyar dolar |
Sanayi Üretim Büyüme Hızı
%-0,2 (2024 tahmini)
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Hizmetler | %48,9 (2024 tahmini) |
| Sanayi | %22,4 (2024 tahmini) |
| Tarım | %15,5 (2024 tahmini) |
Yoksulluk Sınırı Altında Nüfus
%22 (2020 tahmini)
Genç İşsizlik Oranı (15-24 yaş)
| Kadın | %26,9 (2024 tahmini) |
| Genel | %25,1 (2024 tahmini) |
| Erkek | %23,9 (2024 tahmini) |
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %2,2 |
| 2023 | %4,8 |
| 2022 | %6,7 |
Döviz Kuru (Arnavut Leki / ABD Doları)
| 2024 | 93,123 |
| 2023 | 100,645 |
| 2022 | 113,042 |
| 2021 | 103,52 |
| 2020 | 108,65 |
Kullanım Amacına Göre GSYİH Bileşimi
| Hane halkı tüketimi | %70,2 (2023 tahmini) |
| Mal ve hizmet ihracatı | %38,7 (2023 tahmini) |
| Sabit sermaye yatırımı | %24 (2023 tahmini) |
| Devlet tüketimi | %12 (2023 tahmini) |
| Mal ve hizmet ithalatı | %-43,8 (2023 tahmini) |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 51,36 milyar dolar |
| 2023 | 49,403 milyar dolar |
| 2022 | 47,532 milyar dolar |
Diller
| Arnavutça (resmi - Tosk lehçesinden türetilmiş) | %98,8 |
| Diğer (Makedonca, Romanca, Ulahça, Türkçe, İtalyanca, Sırp-Hırvatça dahil) | %0,6 |
| Yunanca | %0,5 |
| Belirtilmemiş | %0,1 (2011 tahmini) |
Dinler
| Müslüman | %56,7 |
| Belirtilmemiş | %16,2 (2011 tahmini) |
| Ortodoks | %6,8 |
| Diğer | %5,7 |
| Ateist | %2,5 |
| Bektaşi (Sûfî tarikatı) | %2,1 |
| Roma Katolik | %10 |
Milliyet
| İsim | Arnavut(lar) |
| Sıfat | Arnavut |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %1,29 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %64,6'sı (2023) |
Medyan Yaş
| Erkek | 34,8 yıl |
| Genel | 37,9 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 37,8 yıl |
Doğum Oranı
8,71 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
| Arnavut | %82,6 |
| Belirtilmemiş | %15,5 (2011 tahmini) |
| Yunan | %0,9 |
| Diğer (Ulah, Roman, Makedon, Karadağlı, Mısırlı dahil) | %1 |
Okuryazarlık
| Erkek | %98,2 (2023 tahmini) |
| Toplam nüfus | %97,7 (2023 tahmini) |
| Kadın | %97,2 (2023 tahmini) |
Toplam Nüfus
| Erkek | 1.229.151 |
| Genel | 2.551.837 (2025 tahmini) |
| Kadın | 1.322.686 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %66,9 (Erkek: 1.023.515 / Kadın: 1.055.388) |
| 65 yaş ve üzeri | %15,1 (Erkek: 215.252 / Kadın: 253.597) |
| 0-14 yaş | %18 (Erkek: 292.296 / Kadın: 267.052) |
Ölüm Oranı
7,9 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,06 erkek/kadın |
| Toplam nüfus | 0,97 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
-11,37 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Çocuk Evliliği
| 18 yaşına kadar evlenen kız çocukları | %11,8 (2018) |
| 15 yaşına kadar evlenen kız çocukları | %1,4 (2018) |
| 18 yaşına kadar evlenen erkek çocukları | %1,2 (2018) |
Hekim Yoğunluğu
1,88 hekim/1.000 kişi (2020)
Anne Ölüm Oranı
7 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 11,3 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 10,8 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 9,2 ölüm/1.000 canlı doğum |
Sağlık Harcaması
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %7,3'ü (2021) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %9,2'si (2022 tahmini) |
Tütün Kullanımı
| Genel | %21,4 (2025 tahmini) |
| Kadın | %6,2 (2025 tahmini) |
| Erkek | %37 (2025 tahmini) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %3,1'i (2023 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %10,9'u (2023 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
| İyileştirilmiş - toplam | Nüfusun %95,1'i (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kentsel | Nüfusun %95,7'si (2022 tahmini) |
| İyileştirilmiş - kırsal | Nüfusun %94,1'i (2022 tahmini) |
Nüfus Artış Hızı
%-1,06 (2025 tahmini)
Büyük Kentsel Alanlar
520.000 - TİRAN (başkent) (2023)
Bağımlılık Oranları
| Genç bağımlılık oranı | 24,1 (2025 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 49 (2025 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 24,9 (2025 tahmini) |
Hastane Yatak Yoğunluğu
2,9 yatak/1.000 kişi (2020 tahmini)
Toplam Doğurganlık Hızı
1,09 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Obezite Prevalansı (Yetişkin)
%21,7 (2016)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 77,3 yıl |
| Genel | 79,9 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 82,8 yıl |
5 Yaş Altı Yetersiz Beslenen Çocuk Oranı
%1,5 (2017 tahmini)
Okul Yaşam Beklentisi (İlkokuldan Yükseköğretime)
| Erkek | 14 yıl (2023 tahmini) |
| Genel | 15 yıl (2023 tahmini) |
| Kadın | 15 yıl (2023 tahmini) |
Anayasa
Birçok önceki anayasa mevcuttu; en son Meclis tarafından 21 Ekim 1998'de onaylanmış, 22 Kasım 1998 tarihli referandumla kabul edilmiş ve 28 Kasım 1998'de yürürlüğe girmiştir
Başkent
| Adı | Tiran (Tirane) |
| Yaz saati | +1 saat; Mart'ın son Pazar günü başlar, Ekim'in son Pazar günü sona erer |
| Saat farkı | UTC+1 (Washington DC'nin 6 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 41 19 K, 19 49 D |
Ülke Adı
| Eski adı | Arnavutluk Halk Sosyalist Cumhuriyeti |
| Etimoloji | Ad, 'tepe' anlamına gelen Kelt öncesi 'alb' kelimesinden ya da 'beyaz' anlamındaki Hint-Avrupa kökü 'albh'tan türemiş olabilir; yerel ad 'Shqiperia' ise 'kartal' anlamına gelen Arnavutça 'shqiponje' kelimesinden gelmekte ve halk arasında 'Kartalların Yurdu' olarak yorumlanmaktadır |
| Uzun resmi adı | Arnavutluk Cumhuriyeti |
| Yerel uzun adı | Republika e Shqiperise |
| Kısa resmi adı | Arnavutluk |
| Yerel kısa adı | Shqiperia |
Ulusal Marş
| Başlık | Hymni i Flamurit (Bayrağa Övgü) |
| Güfte/Beste | Aleksander Stavre DRENOVA / Ciprian PORUMBESCU |
| Kabul Yılı | 1912 |
Hukuk Sistemi
Medeni hukuk sistemi; kuzey kırsal bölgelerinde 'Leke Kanunu' olarak bilinen örf hukuku hâlâ uygulanmaktadır
Ulusal Bayram
Bağımsızlık Günü, 28 Kasım (1912); Bayrak Günü olarak da bilinir
Ulusal Sembol
Siyah çift başlı kartal
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Arnavut vatandaşı olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Tanınır |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 5 yıl |
Hükümet Tipi
Parlamenter cumhuriyet
Ulusal Renkler
Kırmızı, siyah
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | İstinaf Mahkemeleri; İlk Derece Mahkemeleri; Yolsuzluk ve Örgütlü Suçlar Mahkemesi ile buna bağlı İstinaf Mahkemesi |
| En yüksek mahkemeler | Yargıtay (başkan dahil 19 yargıçtan oluşur); Anayasa Mahkemesi (başkan dahil 9 yargıçtan oluşur) |
Yasama Organı
| Yapı | Tek meclisli |
| Meclis adı | Arnavutluk Parlamentosu (Kuvendi) |
| Görev süresi | 4 yıl |
| Seçim sistemi | Nispi temsil |
| Koltuk sayısı | 140 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 11 Mayıs 2025 |
| Bir sonraki seçim | Mayıs 2029 |
| Kadın temsilci oranı | %35 |
Bağımsızlık
28 Kasım 1912 (Osmanlı İmparatorluğu'ndan)
Siyasi Partiler
Değişim İttifakı (PD önderliğinde seçim koalisyonu); Demokratik Parti (PD); Adalet, Entegrasyon ve Birlik Partisi (PDIU); Sosyal Demokrat Parti (PSD); Arnavutluk Özgürlük Partisi (PL); Sosyalist Parti (PS)
İdari Birimler
12 il (qarqe): Berat, Diber, Durres, Elbasan, Fier, Gjirokaster, Korce, Kukes, Lezhe, Shkoder, Tirane (Tiran), Vlore
Yürütme Organı
| Kabine | Başbakanın önerisi, cumhurbaşkanının teklifi ve Meclis'in onayıyla oluşturulan Bakanlar Kurulu |
| Devlet başkanı | Cumhurbaşkanı Bajram BEGAJ (24 Temmuz 2022'den itibaren) |
| Son seçim tarihi | 16, 23, 30 Mayıs ve 4 Haziran 2022 tarihlerinde 4 turda gerçekleştirildi |
| Seçim sonuçları | 2022: Bajram BEGAJ dördüncü turda cumhurbaşkanı seçildi; Meclis oylaması: 78'e karşı 4; muhalefet partileri boykot etti |
| Hükümet başkanı | Başbakan Edi RAMA (10 Eylül 2013'ten itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel
UNESCO Dünya Mirası
4 alan: Butrint (kültürel); Tarihi Berat ve Gjirokastra (kültürel); Kadim Kayın Ormanları (doğal); Ohri Gölü Bölgesi (karma)
ABD'deki Diplomatik Temsil
| Büyükelçi | Ervin BUSHATI (15 Eylül 2023'ten itibaren) |
| Büyükelçilik adresi | 2100 S Street NW, Washington, DC 20008 |
ABD'nin Arnavutluk'taki Diplomatik Temsili
| Büyükelçilik | Rruga Stavro Vinjau, No. 14, Tiran |
Askeri Not
Arnavutluk Silahlı Kuvvetleri (AAF), ülkenin bağımsızlığını, egemenliğini ve toprak bütünlüğünü korumak, iç güvenliğe destek sağlamak, afet ve insani yardım faaliyetleri yürütmek ve uluslararası barış koruma görevlerine katılmakla yükümlüdür; küçük ve hafif silahlı bir kuvvet yapısına sahip olan AAF, NATO misyonlarındaki etkinliğini artırmak amacıyla modernizasyon sürecini sürdürmektedir; Arnavutluk'un 2009'da NATO'ya katılmasından bu yana, AAF Afganistan, Kosova ve Irak'taki barış koruma/istikrar görevlerine küçük katkılar sağlamış; Bulgaristan ve Letonya'daki çok uluslu muharebe gruplarına da destek vermiştir (2025)
Askeri Harcamalar
| 2025 | GSYİH'nin %2'si (2025 tahmini) |
| 2024 | GSYİH'nin %1,7'si |
| 2023 | GSYİH'nin %1,7'si |
| 2022 | GSYİH'nin %1,2'si |
| 2021 | GSYİH'nin %1,2'si |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 7.500 aktif görevde askeri personel (2025)
Yurt Dışı Konuşlanma
250 personel - Kosova (NATO/KFOR) (2025)
Askeri Ekipman ve Tedarik
Ordu, Sovyet dönemi silahlarını NATO standart teçhizatıyla değiştirerek modernizasyon sürecindedir; son yıllarda Fransa, İsrail, İtalya, Türkiye ve ABD'den teçhizat alımı gerçekleştirilmiştir (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Arnavutluk Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri (FARSH / AAF): Kara Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri (Sahil Güvenlik dahil), Hava Kuvvetleri; İçişleri Bakanlığı bünyesinde: Cumhuriyet Muhafızları, Devlet Polisi (Sınır ve Göç Polisi dahil) (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
Erkekler ve kadınlar için 18-30 yaş arasında gönüllü askerlik hizmeti; zorunlu askerlik 2010 yılında kaldırılmıştır (2025)
