Vietnam
Güneydoğu Asya; Tayland Körfezi, Tonkin Körfezi ve Güney Çin Denizi kıyısında; Çin, Laos ve Kamboçya ile komşu
Vietnam ve Türkiye Arasındaki Ticaret ve Ekonomik Değerlendirme
Türkiye ile Vietnam arasındaki ticaret ilişkileri, iki ülke arasındaki coğrafi mesafeye karşın son yıllarda kayda değer bir ivme kazanmıştır. İkili ticaret hacminin 3-5 milyar dolar bandına yükseldiği tahmin edilmektedir. Türkiye Vietnam'a makine ve ekipman, kimyasallar, tekstil hammaddeleri ve ara mallar ile otomotiv parçaları ihraç ederken Vietnam'dan elektronik ürünler, hazır giyim ve ayakkabı, mobilya, makine ve deniz ürünleri ithal etmektedir. Her iki ülke de ASEAN-Türkiye Serbest Ticaret Anlaşması müzakerelerini gündemde tutmakta olup bu çerçevede ikili ticaret hacminin önemli ölçüde genişlemesi beklenmektedir.
Döviz
Vietnam Dongu (VND) / ABD Doları
İhracat
| İhracat Ortakları | ABD ~%30, Çin ~%15, AB ~%12, Japonya ~%6, Güney Kore ~%5 (tahmin) |
| İhraç Edilen Mallar | Elektronik ve telefon parçaları, makine, tekstil ve hazır giyim, ayakkabı, pirinç, kahve, deniz ürünleri, ahşap ürünleri |
İthalat
| İthalat Ortakları | Çin ~%32, Güney Kore ~%18, Japonya ~%6, Tayland ~%5 (tahmin) |
| İthal Edilen Mallar | Makine ve ekipman, elektronik bileşenler, plastik, dokuma ürünleri, çelik, petrol ürünleri |
Sanayiler
Gıda işleme, makine üretimi, madencilik, kömür, çelik, çimento, kimyasal gübre, cam, lastik, petrol, mobil telefonlar ve elektronik
Doğal Kaynaklar
Antimon, fosfatlar, kömür, mangan, nadir toprak elementleri, boksit, kromat, açık deniz petrol ve gaz rezervleri, kereste, hidroelektrik, işlemeye elverişli arazi
Tarım Ürünleri
Pirinç, kahve, kaju fıstığı, çay, biber, kauçuk, şeker kamışı, yer fıstığı, muz, deniz ürünleri
Genel Değerlendirme
Düşük-orta gelirli sosyalist Doğu Asya ekonomisi; Đổi Mới reformlarından bu yana hızlı ekonomik büyüme; güçlü yatırım ve üretkenlik artışı; turizm ve üretim merkezi; TPP imzacısı; etnik azınlıklar dışında azalan yoksulluk; sistemik yolsuzluk
Kişi Başına GSYİH
| 2024 | 14.400 dolar |
| 2023 | 13.500 dolar |
| 2022 | 13.000 dolar |
GSYİH Büyüme Hızı
| 2024 | %7,1 — Güneydoğu Asya'nın en hızlı büyüyen ekonomilerinden biri |
| 2023 | %5,1 |
| 2022 | %8,5 |
GSYİH (Resmi Döviz Kuru)
476,388 milyar dolar (2024 tahmini)
Sektörlere Göre GSYİH Bileşimi
| Sanayi | %37,6 (2024 tahmini) |
| Tarım | %11,9 (2024 tahmini) |
| Hizmetler | Yaklaşık %50,5 (2024 tahmini) |
Enflasyon Oranı (Tüketici Fiyatları)
| 2024 | %3,6 |
| 2023 | %3,3 |
| 2022 | %3,2 |
Satın Alma Gücü Paritesine Göre GSYİH
| 2024 | 1,456 trilyon dolar |
| 2023 | 1,359 trilyon dolar |
| 2022 | 1,294 trilyon dolar |
Diller
Vietnamca (resmi); İngilizce (çoğunlukla ikinci dil olarak); bir miktar Fransızca, Çince ve Khmer; dağlık bölge dilleri (Mon-Khmer ve Malayo-Polinezyan dahil)
Dinler
| Dini bağı olmayan | %86,3 (2019 tahmini) |
| Katolik | %6,1 |
| Budist | %5,8 |
| Diğer | %0,8 |
| Protestan | %1 |
Milliyet
| İsim | Vietnamlı (tekil ve çoğul) |
| Sıfat | Vietnamlı |
Kentleşme
| Kentleşme hızı | Yıllık %2,7 değişim (2020-25 tahmini) |
| Kentsel nüfus oranı | Toplam nüfusun %39,5'i (2023) — hızla artıyor |
Medyan Yaş
| Erkek | 32 yıl |
| Genel | 33,5 yıl (2025 tahmini) |
| Kadın | 34,2 yıl |
Doğum Oranı
14,58 doğum/1.000 kişi (2025 tahmini)
Etnik Gruplar
Kinh (Viet) %85,3; Tay %1,9; Thai %1,9; Muong %1,5; Khmer %1,4; Mong %1,4; Nung %1,1; Diğer %5,5 (2019 tahmini)
Okuryazarlık
| Erkek | %97,2 |
| Toplam nüfus | %96,1 (2022 tahmini) |
| Kadın | %95,1 |
Toplam Nüfus
| Erkek | 53.597.784 |
| Genel | 106.688.169 (2025 tahmini) |
| Kadın | 53.090.385 |
Yaş Yapısı
| 15-64 yaş | %68,5 (Erkek: 36.591.845 / Kadın: 35.887.201) |
| 0-14 yaş | %23,2 (Erkek: 12.953.719 / Kadın: 11.579.690) |
| 65 yaş ve üzeri | %8,3 (Erkek: 3.563.611 / Kadın: 5.182.909) (2024 tahmini) |
Ölüm Oranı
5,81 ölüm/1.000 kişi (2025 tahmini)
Cinsiyet Oranı
| Doğumda | 1,10 erkek/kadın — erkek doğum tercihi nedeniyle yüksek |
| Toplam nüfus | 1,01 erkek/kadın (2024 tahmini) |
Net Göç Hızı
-0,21 göçmen/1.000 kişi (2025 tahmini)
Hekim Yoğunluğu
1,11 hekim/1.000 kişi (2021)
Anne Ölüm Oranı
48 ölüm/100.000 canlı doğum (2023 tahmini)
Bebek Ölüm Oranı
| Erkek | 14,4 ölüm/1.000 canlı doğum |
| Genel | 13,8 ölüm/1.000 canlı doğum (2025 tahmini) |
| Kadın | 13,7 ölüm/1.000 canlı doğum |
Tütün Kullanımı
| Erkek | %43,1 (2025 tahmini) — erkeklerde çok yüksek |
| Genel | %22 (2025 tahmini) |
| Kadın | %2,1 (2025 tahmini) |
Erken Yaşta Evlilik
| 18 yaşından önce evlenen kadın | %14,6 (2021) |
Eğitim Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %2,9'u (2022 tahmini) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %15,4'ü (2022 tahmini) |
İçme Suyu Erişimi
Toplam nüfusun %98'i (2022 tahmini)
Nüfus Artış Hızı
%0,86 (2025 tahmini)
Sağlık Harcamaları
| GSYİH'nin yüzdesi | GSYİH'nin %4,6'sı (2021) |
| Ulusal bütçenin yüzdesi | Ulusal bütçenin %10,7'si (2022 tahmini) |
Okul Yaşam Beklentisi
| Erkek | 15 yıl |
| Genel | 14 yıl (2022 tahmini) |
| Kadın | 14 yıl |
Büyük Kentsel Alanlar
9,321 milyon - Ho Chi Minh Şehri; 5,253 milyon - HANOİ (başkent); 1,865 milyon - Can Tho; 1,423 milyon - Hai Phong; 1,221 milyon - Da Nang; 1,111 milyon - Bien Hoa (2023)
Bağımlılık Oranları
| Potansiyel destek oranı | 7,8 (2025 tahmini) |
| Genç bağımlılık oranı | 33,6 (2025 tahmini) |
| Toplam bağımlılık oranı | 46,4 (2025 tahmini) |
| Yaşlı bağımlılık oranı | 12,8 (2025 tahmini) |
Yetişkin Obezite Oranı
%2,1 (2016) — dünyanın en düşük obezite oranlarından biri
Toplam Doğurganlık Hızı
2,01 çocuk/kadın (2025 tahmini)
Hastane Yatağı Yoğunluğu
2,6 yatak/1.000 kişi (2017 tahmini)
Sanitasyon Tesislerine Erişim
Toplam nüfusun %94,4'ü (2022 tahmini)
Evli Kadın Oranı (15-49 yaş)
%72,8 (2021 tahmini)
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi
| Erkek | 73,5 yıl |
| Genel | 76,1 yıl (2024 tahmini) |
| Kadın | 78,9 yıl |
5 Yaş Altı Çocuklarda Yetersiz Beslenme
%9,7 (2023 tahmini)
Anayasa
Birkaç önceki anayasa; son anayasa 28 Kasım 2013'te kabul edilmiş; 1 Ocak 2014'te yürürlüğe girmiştir
Başkent
| Adı | Hanoi (Ha Noi) |
| Etimoloji | Ad Vietnamca ha (nehir) ve noi (içinde) sözcüklerinden oluşmakta olup 'nehrin içi' anlamına gelmektedir; şehrin Kızıl Nehir'in bir kıvrımındaki konumuna gönderme yapmaktadır |
| Saat farkı | UTC+7 (Washington DC'nin 12 saat ilerisinde) |
| Coğrafi koordinatlar | 21 02 K, 105 51 D |
Ülke Adı
| Etimoloji | Ad 'güney Viet' anlamına gelmektedir; Viet, kökeni belirsiz etnik bir terimdir; nam ise 'güney' demektir |
| Kısaltma | SRV |
| Eski adları | Demokratik Vietnam Cumhuriyeti (Kuzey Vietnam); Vietnam Cumhuriyeti (Güney Vietnam) |
| Uzun resmi adı | Vietnam Sosyalist Cumhuriyeti |
| Yerel uzun adı | Cong Hoa Xa Hoi Chu Nghia Viet Nam |
| Kısa resmi adı | Vietnam |
Ulusal Marş
| Başlık | Tien quan ca (Yürüyüş Birliğinin Şarkısı) |
| Söz/Müzik | Nguyen Van CAO |
| Kabul tarihi | 1945; birleşik Sosyalist Cumhuriyet'in marşı olarak 1976'da da benimsendi |
Hukuk Sistemi
Avrupa etkili medeni hukuk sistemi
Ulusal Bayram
Bağımsızlık Günü (Ulusal Gün), 2 Eylül (1945)
Vatandaşlık
| Soydan vatandaşlık | En az bir ebeveynin Vietnam vatandaşı olması gerekmektedir |
| Çifte vatandaşlık | Hayır |
| Doğumla vatandaşlık | Hayır |
| Vatandaşlığa kabul için ikamet şartı | 5 yıl |
Hükümet Tipi
Komünist parti liderliğinde devlet
Ulusal Renkler
Kırmızı, sarı
Yargı Organı
| Alt mahkemeler | Yüksek Mahkemeler (idari, hukuk, ceza, ekonomi, iş, aile, gençlik); il mahkemeleri; bölge mahkemeleri; Askeri Mahkeme |
| En yüksek mahkeme | Yüksek Halk Mahkemesi (baş yargıç ve 13 yargıç) |
Yasama Organı
| Yapı | Tek meclisli |
| Meclis adı | Ulusal Meclis (Quoc-Hoi) |
| Görev süresi | 5 yıl |
| Seçim sistemi | Çoğunluk sistemi |
| Koltuk sayısı | 500 (tamamı doğrudan seçimle) |
| Son seçim tarihi | 23 Mayıs 2021 |
| Bir sonraki seçim | Mart 2026 |
| Seçim sonuçları | Komünist Parti: 485; Diğer: 14 |
| Kadın temsilci oranı | %31,4 |
Bağımsızlık
2 Eylül 1945 (Fransa'dan)
Siyasi Partiler
Vietnam Komünist Partisi (VKP) — tek parti sistemi
İdari Birimler
58 il ve 5 belediye: An Giang, Bac Giang, Bac Kan, Bac Lieu, Bac Ninh, Ba Ria-Vung Tau ve diğerleri; belediyeler: Can Tho, Da Nang, Ha Noi (Hanoi), Hai Phong, Ho Chi Minh Şehri (Saigon)
Ulusal Semboller
Kırmızı zemin üzerinde sarı beş köşeli yıldız; lotus çiçeği
Yürütme Organı
| Seçim süreci | Cumhurbaşkanı, Ulusal Meclis üyeleri arasından Ulusal Meclis tarafından dolaylı olarak 5 yıllık tek dönem için seçilmektedir; Başbakan cumhurbaşkanı tarafından önerilir ve Ulusal Meclis tarafından onaylanır |
| Devlet başkanı | Cumhurbaşkanı Luong CUONG (21 Ekim 2024'ten itibaren) |
| Hükümet başkanı (Başbakan) | Pham Minh CHINH (26 Temmuz 2021'den itibaren) |
Oy Kullanma Hakkı
18 yaş ve üzeri; evrensel
UNESCO Dünya Mirası
9 alan (6 kültürel, 2 doğal, 1 karma): Hue Anıtlar Kompleksi (k); Ha Long Körfezi (d); Hoi An Tarihi Şehri (k); My Son Tapınağı (k); Phong Nha-Ke Bang Milli Parkı (d); Thang Long-Hanoi İmparatorluk Kalesi (k); Ho Hanedanı Kalesi (k); Trang An Peyzaj Kompleksi (k+d); Yen Tu-Vinh Nghiem-Con Son ve Kiep Bac Anıtlar Kompleksi (k)
Askeri Not
Vietnam, özellikle Güney Çin Denizi'ndeki çakışan toprak talepleri nedeniyle Çin ile gerginlikleri yönetirken kapsamlı bir askeri modernizasyon programı yürütmektedir. Türkiye ile Vietnam arasındaki askeri ilişkiler sınırlı olmakla birlikte her iki ülke de savunma sanayii işbirliğine yönelik artan bir ilgi sergilemekte; Türk savunma ürünleri (insansız hava araçları ve askeri araçlar) Vietnam'ın gündemine girmeye başlamaktadır (2025)
Askeri Harcamalar
| Not | GSYİH'nin yaklaşık %2,3'ü (2024 tahmini) |
Askeri Personel Gücü
Yaklaşık 470.000-490.000 aktif personel (2025)
Askeri ve Güvenlik Kuvvetleri
Vietnam Halk Ordusu (VHO): Kara Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri (Deniz Piyadeleri dahil), Hava-Uzay Kuvvetleri, Sınır Kuvvetleri, Sahil Güvenlik; Kamu Güvenliği Bakanlığı bünyesindeki Halk Güvenlik Kuvvetleri (2025)
Askerlik Hizmeti Yaşı ve Yükümlülüğü
17-27 yaş; 2 yıl zorunlu askerlik (2025)
